Tại Hội thảo cấp cao “Việt Nam hướng tới thập niên mới và giai đoạn xa hơn”, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nêu rõ 5 quan điểm phát triển của Việt Nam giai đoạn 2011-2020, trong đó phát triển nhanh gắn liền với phát triển bền vững.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: Phát triển bền vững là yêu cầu xuyên suốt trong Chiến lược - Ảnh Chinhphu.vn
Hội thảo do Viện Khoa học xã hội Việt Nam và Ngân hàng Thế giới tổ chức ngày 18/8/2010 nhằm tham vấn các nhà khoa học, các chuyên gia quốc tế trong quá trình xây dựng chiến lược phát triển nhanh và bền vững của Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020.
Phát biểu tại Hội thảo, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã gợi mở và nêu vắn tắt những nội dung chính của dự thảo Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 – 2020 để các nhà khoa học, chuyên gia quốc tế đóng góp ý kiến.
Theo dự thảo, đến năm 2020, Việt Nam cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại, tiếp tục tạo nền tảng vững chắc để phát triển cao hơn; tốc độ tăng GDP bình quân 7 - 8%/năm; đến năm 2020, GDP bình quân đầu người theo giá thực tế đạt khoảng 3.000 - 3.200 USD; thu nhập thực tế của dân cư gấp khoảng 3,5 lần so với năm 2010…
Dự thảo Chiến lược đã lấy chủ đề chính là tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá và phát triển nhanh, bền vững; phát huy sức mạnh toàn dân tộc, xây dựng nước Việt Nam trở thành nước công nghiệp theo định hướng XHCN.
5 quan điểm, 3 đột phá
Thủ tướng cho biết 5 quan điểm phát triển của Việt Nam. Đó là phát triển nhanh gắn liền với phát triển bền vững, phát triển bền vững là yêu cầu xuyên suốt trong Chiến lược. Đổi mới đồng bộ, phù hợp về kinh tế và chính trị vì mục tiêu xây dựng nước Việt Nam XHCN dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Thực hành dân chủ, phát huy tối đa nhân tố con người, coi con người là chủ thể, nguồn lực chủ yếu và là mục tiêu của sự phát triển. Phát triển mạnh mẽ lực lượng sản xuất với trình độ khoa học, công nghệ ngày càng cao đồng thời hoàn thiện quan hệ sản xuất và thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ ngày càng cao trong điều kiện hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng;
Dự thảo Chiến lược cũng xác định ba đột phá. Đó là hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN, trọng tâm là tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng và cải cách hành chính. Phát triển nhanh nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao, tập trung vào việc đổi mới toàn diện nền giáo dục quốc dân. Xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ với một số công trình hiện đại, tập trung vào hệ thống giao thông và hạ tầng đô thị lớn.
Ảnh Chinhphu.vn
Trên cơ sở này, theo Thủ tướng, bước vào giai đoạn chiến lược phát triển mới 2011 - 2020, tuy Việt Nam đã ra khỏi danh sách các nước nghèo nhất, trở thành quốc gia có thu nhập trung bình thấp, có nhiều thuận lợi, nhưng cũng đứng trước rất nhiều khó khăn, thách thức.
Do vậy, việc xây dựng một Chiến lược phát triển phù hợp cho một giai đoạn mới và huy động được nguồn lực để thực hiện có ý nghĩa rất quan trọng trong tiến trình phát triển của đất nước.
Thủ tướng hoan nghênh Viện Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp Ngân hàng Thế giới tổ chức Hội thảo với sự tham gia đông đảo của các nhà khoa học, nhà quản lý, chuyên gia trong và ngoài nước, các tổ chức quốc tế, tập trung thảo luận những vấn đề rất thiết thực.
Thủ tướng hy vọng, Hội thảo sẽ có nhiều kiến nghị tốt, góp phần tích cực vào việc hoàn thiện và nâng cao chất lượng của Dự thảo chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020.
Tránh “bẫy thu nhập trung bình”
Các nhà khoa học, các nhà quản lý, chuyên gia trong nước và quốc tế bày tỏ sự thống nhất với dự thảo Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 – 2020 do Đảng, Nhà nước Việt Nam xây dựng, cho đây là văn kiện có ý nghĩa hết sức quan trọng cho sự phát triển nhanh, bền vững của Việt Nam trong 10 năm tới.
Các đại biểu cũng đóng góp thêm ý kiến để Việt Nam có thể phát triển nhanh hơn, mạnh hơn, bền vững hơn trong giai đoạn 2011 - 2010.
Các nhà khoa học, các chuyên gia quốc tế đã góp ý cho cho dự thảo chiến lược phát triển nhanh và bền vững của Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020.
Nhiều đại biểu đã nêu vấn đề để cùng giải quyết. Đó là làm thế nào để đạt được sự tăng trưởng bền vững, từ đó tránh rơi vào bẫy thu nhập trung bình, như một số nước mắc phải sau khi thoát ra khỏi nước nghèo, kém phát triển.
Tiến sỹ Justin Lin, Phó Chủ tịch cấp cao, chuyên gia kinh tế trưởng Ngân hàng Thế giới cho rằng, cần chuyển đổi từ mở rộng sản xuất bằng cách huy động nhiều yếu tố sản xuất sang mở rộng sản xuất dựa trên tăng năng suất; chuyển từ chỗ chú trọng về khối lượng các nguồn lực sang chú trọng chất lượng các nguồn lực.
TS Justin Lin cũng cho rằng, cần đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, tránh “cú sốc chính sách”; cải cách cơ cấu kinh tế; đổi mới xuất khẩu theo hướng tăng hàm lượng giá trị gia tăng; nâng cấp cơ sở hạ tầng; tăng cường nguồn nhân lực chất lượng cao...
Giáo sư Đỗ Hoài Nam, Chủ tịch Viện Khoa học xã hội Việt Nam góp ý, các chính sách cần hướng tới phát triển nhanh giáo dục, đào tạo theo tiêu chuẩn quốc tế; tích cực tham gia chuỗi giá trị toàn cầu; phát triển mạnh kinh tế biển, ven biển, các vùng kinh tế trọng điểm, vùng kinh tế động lực, các khu kinh tế tự do, vùng và cụm công nghiệp hỗ trợ
Theo GS Nam, chúng ta cần xây dựng các tập đoàn quy mô lớn, đa sở hữu với sự góp vốn không hạn chế của các nhà đầu tư tư nhân trong nước; giải quyết tốt mối quan hệ giữa thị trường và nhà nước; xây dựng đồng bộ kết cấu hạ tầng và hệ thống an sinh xã hội…
Hàng loạt công trình giao thông trọng điểm chậm tiến độ đang gây áp lực giao thông rất lớn trên địa bàn TP Hồ Chí Minh. Tình trạng ùn tắc giao thông triền miên và lãng phí tiền tỷ vẫn chưa có giải pháp khắc phục hiệu quả.
Báo cáo ngày 19/08/2010 của Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) cho thấy Châu Á vững vàng hơn so với những dự báo ban đầu trước tác động của cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu.
Tổ chức Giám sát doanh nghiệp quốc tế (BMI) vừa công bố báo cáo dự đoán về tình hình tăng trưởng kinh tế của Việt Nam, theo đó nâng mức dự báo tăng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Việt Nam trong năm nay từ mức 4,4% lên 6% và trong 5 năm tới sẽ đạt mức trung bình 6,2%/năm.
“Trao đổi với lãnh đạo nhiều địa phương, họ thừa nhận có sự thiếu thận trọng cần thiết khi thẩm định dự án, vì có nhiều dự án lớn do T.Ư giới thiệu về. Vì vậy, khi dự án đổ bể thì không truy trách nhiệm cho ai được”.
“Tăng trưởng kinh tế thời gian tới sẽ đạt mức cao hơn những tháng đầu năm và có khả năng hoàn thành, thậm chí vượt mức tăng trưởng 6,5% như mục tiêu đề ra”
Ngân hàng UOB (United Overseas Bank - Singapore) vừa tổ chức lễ ký hợp đồng tài trợ khoản tín dụng trị giá 40 triệu USD cho Công ty cổ phần điện lực dầu khí Nhơn Trạch II.
Chỉ giữ lại Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam (Vinashin) 3 lĩnh vực liên quan đến công nghiệp đóng tàu, các lĩnh vực kinh doanh đa ngành thì bán, chuyển nhượng, cổ phần hóa. Đây là yêu cầu của Bộ Chính trị sau khi nghe Ban cán sự đảng Chính phủ báo cáo về tình hình Vinashin, ý kiến của Văn phòng Trung ương Đảng, Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, Bộ Công an và một số bộ, ngành tại phiên họp ngày 31/7.
Đó là lời đánh giá của ông Trần Văn Minh - Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng khi nhận xét về dự án Khu đô thị sinh thái Quan Nam - Thủy Tú, một dự án quy mô lớn với tổng mức đầu tư lên đến 1,64 tỷ USD nằm tại quận Liên Chiểu và huyện Hoà Vang - thành phố Đà Nẵng.
Theo ông Vũ Vinh Phú, Chủ tịch Hiệp Hội siêu thị Hà Nội, mặc dù hiện nay sản phẩm của nhiều doanh nghiệp sản xuất ra đang dư thừa nhưng việc tiêu thụ lại rất khó khăn do mối liên kết giữa doanh nghiệp sản xuất với nhà phân phối chưa thực sự chặt chẽ, chủ yếu là theo hướng tự phát.
Bà Phạm Thị Loan, Ủy viên Ủy ban tài chính và Ngân sách Quốc hội cho rằng Cuộc vận động (CVĐ) đáng lẽ phải diễn ra từ lâu, nhưng chậm còn hơn không vì đây là chủ trương đúng hướng của Bộ Chính trị. Chuyên gia kinh tế, TS Nguyễn Quang A thì nhấn mạnh đây là một CVĐ mất nhiều thời gian, công sức nhưng phải làm liên tục...
Trong những năm gần đây, kiểm toán và kế toán đã trở thành hai ngành "nóng" với nhu cầu nhân lực tăng khoảng 10% mỗi năm. "Cầu" nhân lực lớn nhưng công tác đào tạo lại có nhiều bất cập.
Hoạt động mua bán – sáp nhập (M&A) tại Việt Nam đã có mức tăng trưởng mạnh trong năm 2011, giá trị thương vụ đạt 4,7 tỉ đô la Mỹ, trong đó các thương vụ có yếu tố nước ngoài chiếm 66% về giá trị.
Hiện nay, việc quy hoạch hệ thống thoát nước trên địa bàn TPHCM chỉ đạt 30% nhu cầu khi hệ thống thoát nước chỉ có trong phạm vi khoảng 860 ki lô mét vuông trên tổng diện tích 2.095 ki lô mét vuông của cả thành phố; như vậy tình trạng ngập vẫn còn xảy ra trong thời gian tới.
“Nguyên nhân chính là tốc độ phát triển nhanh quá nhưng không có sự kết nối của các nguồn lực khác nhau để phát triển mà chỉ sử dụng nguồn nhân lực của các doanh nghiệp nhà nước”.
Đổi mới mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế cần đòi hỏi thay đổi tư duy và diễn ra trên tất cả các khâu của nền kinh tế. Có 2 vấn đề cần lưu ý: tính hệ thống và bước đi của tiến trình tái cấu trúc.
“Một trong những nghiệp vụ rửa tiền nhìn thấy ở Việt Nam là thông qua hoạt động mua bán chứng khoán hoặc bất động sản để người ta chứng minh hoạt động thu nhập đấy từ kinh doanh siêu lợi nhuận. Đây cũng là một dấu hiệu cần phải phòng chống”.
Nói lên mong muốn của cộng đồng doanh nghiệp về sự điều hành chung sâu sát và linh hoạt hơn trong hoàn cảnh khó khăn hiện nay, song đại biểu Quốc hội - doanh nhân Nguyễn Thị Nguyệt Hường cũng nhìn nhận rằng "trên thực tế Chính phủ làm việc quần quật hơn cả nông dân".
Nguồn lực ở đâu để duy trì tỉ lệ đầu tư công như hiện nay, tôi cho đó là câu chuyện không đơn giản. Ngân sách Nhà nước cho đầu tư công rất cao nhưng hiệu quả thu lại quá thấp. Tiếp đến là nguồn vay, hiện nay quy mô nợ của Việt Nam (nợ công cũng như nợ nước ngoài) đang ở mức rất cao, gây ra những dấu hiệu rủi ro cao do sử dụng không hiệu quả.
168.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa đã được giảm 3.500 tỷ đồng tiền thuế là một trong các con số đáng chú ý tại báo cáo sơ kết việc thực hiện nghị quyết số 08/2011/QH 13 của Quốc hội, bổ sung một số giải pháp về thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và cá nhân.
Ngay trước thềm kỳ họp Quốc hội thứ ba sẽ khai mạc vào sáng 21/5, Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội đã gửi đến các vị đại biểu một số ý kiến về kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2011 và tình hình triển khai nhiệm vụ năm 2012.
Sau gần 25 năm đổi mới, bộ mặt kinh tế, xã hội Việt Nam đã khác hẳn. So với 10 năm trước, đời sống của dân chúng nói chung hiện nay được cải thiện nhiều, vị trí của Việt Nam trên thế giới cũng tăng lên đáng kể. Rõ ràng ở đây có vấn đề hiệu suất phát triển, có khả năng bỏ lỡ các cơ hội mà nguyên nhân sâu xa nằm ở cơ chế, ở sự chậm hoàn thiện cơ chế thị trường, ở năng lực nắm bắt cơ hội, và việc thực thi các chính sách, vì các điều kiện về bối cảnh khu vực và cơ hội phát triển Việt Nam không bất lợi so với các nước lân cận.
Bàn cờ kinh tế VN bị chia thành rất nhiều mảnh nhỏ. Các mảnh này thường bị chi phối bởi các nhóm độc quyền và đặc quyền. Điểm yếu cơ bản nhất trong mô hình tăng trưởng của Việt Nam là tăng trưởng chủ yếu nhờ vào việc bán tài nguyên và gia công trình độ thấp, nhờ vào tăng lượng đầu tư và lấy khu vực kinh tế nhà nước vốn kém hiệu quả làm chủ đạo.
Việt Nam tăng 18 bậc lên vị trí thứ 71 trong bảng chỉ số về môi trường thương mại toàn cầu năm 2010 vừa được WEF công bố. Trong tổng số 125 nền kinh tế được WEF xem xét năm nay Singapore và Hồng Công tiếp tục dẫn đầu thế giới về phương diện tạo điều kiện thuận lợi cho tăng cường trao đổi thương mại toàn cầu.
Hiện nay quy mô của các vùng kinh tế trọng điểm (VKTTĐ) đã mở rộng đến gấn 25% diện tích và chiếm khoảng 70% thu nhập kinh tế của cả nước. Một vấn đề đặt ra là: quan điểm ngày càng mở rộng quy mô diện tích của các VKTTĐ của Việt Nam có hợp lý hay không? Làm thế nào để các VKTTĐ phải thực sự là động lực tăng trưởng và phát triển kinh tế của cả nước ,có một thế đứng vững chắc trong tương lai nhằm thực hiện mục tiêu phát triển bền vững quốc gia.
Ngày 17-5, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH-ĐT) đã tổ chức hội thảo tham vấn cho dự thảo Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) 5 năm 2011-2015, với sự tham gia của đại diện các cơ quan quốc tế. Nội dung chủ yếu nêu lên bức tranh toàn cảnh về KT-XH, cùng những vấn đề liên quan khi nước ta bước vào giai đoạn "đệm" chuyển tiếp để cơ bản trở thành nước công nghiệp hóa vào năm 2020.
Bên cạnh những vấn đề quản lý đô thị, trung tâm hành chính quốc gia… thì bài toán kinh tế là băn khoăn lớn nhất khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về đồ án quy hoạch chung xây dựng Thủ đô, sáng 11/5.
Kể từ khi khu kinh tế ven biển đầu tiên là Chu Lai được thành lập năm 2003, đến nay đã có 14 khu kinh tế biển được thành lập, gồm 2 khu ở đồng bằng sông Hồng, 10 khu ở vùng duyên hải miền Trung và 2 khu ở miền Nam. Theo Quy hoạch phát triển các KKT biển đến năm 2020 cả nước sẽ có 15 khu kinh tế biển với kinh phí đầu tư khoảng 162.000 tỷ đồng và tạo việc làm cho khoảng 500.000 ngàn người.
Tại bài viết mới nhất trên blog của mình, TS. Trần Công Hòa đã phân tích và đưa ra một số khuyến nghị về hoạch định chính sách và điều hành nền kinh tế 2010: tiếp tục giảm giá VND; cắt giảm chi tiêu công; tăng tính độc lập của NHNN; kiên quyết cho phá sản những doanh nghiệp nhà nước làm ăn thua lỗ; điều chỉnh chính sách thuế ở một số lĩnh vực theo phương thức lũy tiến; phát triển công nghiệp phụ trợ;...
Tăng trưởng luôn luôn là một cuộc trường chinh. Vì vậy, không thể chỉ vì tăng trưởng ngắn hạn mà hy sinh sự ổn định và bền vững trong dài hạn. Cổ nhân ngày xưa có câu “dục tốc bất đạt”, không những thế cái giá phải trả cho kinh tế bất ổn rất lớn, chỉ cần nhìn sang mấy nước xung quanh như Thái Lan, Indonesia hay Philippines là có thể thấy rất rõ điều này.
Cải cách cơ cấu là một đòi hỏi nghiệt ngã đối với tất cả các nước muốn tiến bước trên con đường đi đến phồn vinh. Thế nhưng, có nhiều nước không chủ động vượt qua đòi hỏi này khi tình thế kinh tế còn thuận lợi và thường bắt đầu nó quá muộn khi đất nước đã rơi vào khủng hoảng. Điều này lý giải tại sao nhiều nước có khởi đầu tốt nhưng rồi sa lầy trong cạm bẫy của mức thu nhập trung bình ...
Năm 2009, tăng trưởng GDP đạt 5,32%; lạm phát được kiềm chế dưới 7%; hệ số ICOR là 5, 16. Những con số này có thể cho cảm nhận kinh tế vĩ mô đang ở tình trạng khá ổn định. Tuy nhiên Tổng cục Thống kê cho rằng các cân đối vĩ mô chưa thật vững chắc, bất bình đẳng giầu nghèo tăng, chậm được khắc phục,...
Nền kinh tế của Việt Nam đã và đang ngày một trở nên phức tạp hơn, với các cơ chế, thị trường, tổ chức và lực lượng kinh tế mới ra đời trong suốt hơn hai thập niên đổi mới. Sự gấp gáp của cuộc đua tranh kinh tế được nhân lên bằng hành trình hội nhập, trong đó Việt Nam là thành viên mới của WTO.
