Sáng 19/3, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã có phiên chất vấn Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh về nhiều chính sách tài chính quan trọng và những tác động trên thực tế.
Trong 4 nhóm vấn đề được các đại biểu Quốc hội nêu câu hỏi với ông Ninh, nhiều ý kiến đề nghị Bộ Tài Chính cho biết công tác điều hành giá cả thời gian qua và việc cho phép tăng giá một loạt nguyên liệu đầu vào cơ bản, đặc biệt là xăng, than và điện.
CPI tháng 3 có thể tăng 0,5%
Theo Bộ trưởng Ninh, chỉ số giá tiêu dùng 2 tháng đầu năm nay tăng cao không có gì bất thường so với các năm trước, trừ các năm 2008, 2009 là những năm có biến động kinh tế lớn.
Nguyên nhân chủ yếu do đây là thời điểm có Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán, nhu cầu và sức mua tăng; ngoài ra còn do tác động của một số yếu tố như giá thế giới tăng nhẹ, tỷ giá USD/VND tăng…
Cũng theo ông Ninh, chỉ số giá tháng 3/2010 chưa được công bố chính thức nhưng CPI của Hà Nội tháng này có thể tăng khoảng 0,3 - 0,4%, trong khi chỉ số giá tiêu dùng của Tp.HCM có thể thấp hơn. Trên cơ sở này, Bộ trưởng Ninh dự báo CPI cả nước tháng 3/2010 có thể tăng khoảng 0,5%.
Người đứng đầu Bộ Tài chính cũng tin tưởng có khả năng điều tiết được giá cả và có đủ điều kiện khống chế mức lạm phát năm 2010 như Chính phủ trình và Quốc hội đã thông qua.
Tăng có phần do điều chỉnh giá xăng, than, điện
Tuy nhiên, phần trả lời của Bộ trưởng Ninh chưa thuyết phục được các đại biểu.
Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính Ngân sách Phùng Quốc Hiển cho rằng việc chỉ số giá tháng 3 năm nay tăng trong khi các năm khác (trong giai đoạn kinh tế phát triển ổn định) giảm là một bất thường. Ông đặt câu hỏi, liệu lạm phát năm nay có lặp lại kịch bản như năm 2008, CPI cả năm tăng đến gần 20% hay không?
Giải trình nội dung này, Bộ trường Ninh cho rằng CPI tháng 3 tăng nhích hơn cùng kỳ các năm có phần nguyên nhân cho phép điều chỉnh giá một số nguyên liệu quan trọng như xăng, than, điện.
Nhưng theo Bộ trưởng, tình hình giá cả vẫn trong tầm kiểm soát, đặc biệt là lương thực, thực phẩm, các mặt hàng chiếm quyền số cao trong rổ hàng hóa tính CPI, đã giảm giá trong những tuần gần đây.
Cũng theo Bộ trưởng Ninh, việc điều chỉnh giá bán than chỉ áp dụng đối với giá bán cho ngành điện, và mới bằng khoảng 79 - 86% giá thành, bằng khoảng 60% giá thị trường. Hơn nữa, việc điều chỉnh giá bán than, điện tác động đến chỉ số tiêu dùng không lớn (khoảng 0,16%), đặc biệt không ảnh hưởng đến hộ nghèo, vùng xa, khu vực khó khăn.
Giải trình việc chính sách giá đối với mặt hàng xăng, dầu, Bộ trưởng cho rằng cơ chế kiểm soát hiện nay không tạo độc quyền đối với doanh nghiệp xăng dầu đầu mối như Petrolimex, dù doanh nghiệp này chiếm 70% thị phần cung cấp xăng dầu.
"Chúng tôi đã kiểm tra và kết luận doanh nghiệp làm đúng quy định. Việc điều chỉnh giá xăng và định mức lợi nhuận 300 đồng/lít nằm trong quy định pháp luật cho phép. Lãi mặt hàng dầu cao hơn thì doanh nghiệp đã giảm ngay", ông Ninh nói.
Cụ thể, giá xăng tăng 3,6% vào ngày 21/2 chỉ làm tăng chỉ số giá tiêu dùng khoảng 0,024%, trong khi việc giảm giá dầu 2,01% vào ngày 3/3 làm giảm chỉ số giá tiêu dùng khoảng 0,053%.
Cũng theo Bộ trưởng Ninh, hiện cơ quan này đã yêu cầu các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu phải báo cáo cụ thể với cơ quan nhà nước mỗi lần điều chỉnh giá bán để có biện pháp kiểm soát. Thời gian điều chỉnh có thể sẽ phải kéo dài đến 20 ngày chứ không phải chỉ 10 ngày (theo quy định tại Nghị định 84 hiện nay).
Tỷ lệ hao hụt xăng dầu đã hợp lý?
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Văn Phúc đề nghị giải thích thêm, cho đến nay định mức thất thoát đối với quá trình kinh doanh xăng dầu vẫn áp dụng quy định từ năm 1986, trong khi trình độ khoa học công nghệ đã thay đổi nhanh chóng. Ông Phúc đặt câu hỏi, thực tế hiện nay Petrolimex còn tính định mức đó không? Định mức này có tính vào giá cơ sở? Và Chính phủ có bù lỗ cho cả phần này?
Được đề nghị trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng khẳng định công nghệ áp dụng tại Petrolimex hiện nay thuộc diện tiên tiến trên thế giới, nên định mức tiêu hao, thất thoát chắc chắn có giảm.
Tuy nhiên, với nhưng vấn đề đại biểu Phúc nêu, Bộ trưởng Hoàng xin được kiểm tra lại trước khi trả lời chính thức.
Kệt luận phần chất vấn Bộ trưởng Bộ Tài chính về nhóm vấn đề chính sách điều hành giá cả, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên lưu ý, giá cả thị trường hiện còn có nhiều nhân tố ảo nên Chính phủ cần kiểm soát chặt chẽ.
Theo ông Kiên, giá cả có tính tác động liên hoàn, giá than tăng thì giá điện tăng, rồi đến giá tiêu dùng và hàng hóa khác. Việc điều chỉnh giá vật tư cơ bản như vừa qua có thể là theo lộ trình, nhưng lộ trình đó đặt ra khi không có khủng hoảng, nên thời gian tới cần cân nhắc mức độ điều chỉnh cho phù hợp.
Đối với diễn biến chỉ số giá trong 2 tháng đầu năm, Phó chủ tịch Nguyễn Đức Kiên cho rằng CPI tăng là trên cơ sở mặt bằng giá mới nên đã tác động đến người dân, không được chủ quan về mức tăng của CPI quý 1.
Liên quan đến định mức hao hụt trong kinh doanh xăng dầu, ông Kiên đề nghị nghiên cứu rà soát thực tế để đưa ra định mức phù hợp, đảm bảo lợi ích người tiêu dùng.
Việc giá xăng bất ngờ tăng thêm 590 đồng/lít từ ngày 21-2 đã gây ra những luồng ý kiến khác nhau. Dư luận đặt câu hỏi liệu giá xăng, dầu có được điều chỉnh một cách khách quan hay đã tăng quá mức so với giá thế giới?
Tăng trưởng luôn luôn là một cuộc trường chinh. Vì vậy, không thể chỉ vì tăng trưởng ngắn hạn mà hy sinh sự ổn định và bền vững trong dài hạn. Cổ nhân ngày xưa có câu “dục tốc bất đạt”, không những thế cái giá phải trả cho kinh tế bất ổn rất lớn, chỉ cần nhìn sang mấy nước xung quanh như Thái Lan, Indonesia hay Philippines là có thể thấy rất rõ điều này.
Kinh tế Việt Nam hiện xuất hiện khá nhiều vấn đề cần lời giải, như: Nên áp dụng hay không chính sách nới lỏng đối với tài chính, tiền tệ; bỏ trần lãi suất cơ bản; cho vay theo lãi suất thỏa thuận ngắn hạn, nới lỏng cho vay đối với bất động sản và chứng khoán…
Đây là mức tăng trưởng kỳ vọng được ông Anoop Singh- Giám đốc Vụ Khu vực châu Á và Thái Bình Dương của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đưa ra ngay sau Hội nghị chuyên đề về "Tăng trưởng và giảm nghèo hậu khủng hoảng tại các nước đang phát triển" tổ chức chiều ngày 23/3.
Đã có khá nhiều nghị quyết của Đảng và Nhà nước về tiếp vốn cho “tam nông” (nông nghiệp - nông dân - nông thôn), nhưng đến nay, tín dụng ở đây phần lớn vẫn nhuốm màu bao cấp.
Cùng với đất nước bước vào xuân mới, Xuân Canh Dần 2010, các cơ quan của Đảng và Nhà nước ta đang khẩn trương, tích cực chuẩn bị Dự thảo Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội thời kỳ 2011 - 2020 trình Đại hội XI của Đảng - Đại hội đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới.
Tin vui khi bia đá các khoa thi tiến sĩ triều Lê - Mạc (1442-1779) tại Văn Miếu- Quốc Tử Giám được UNESCO vinh danh Di sản Tư liệu trong Chương trình Ký ức Thế giới. Mối lo cũng nảy sinh thêm bởi từ đây, chắc chắn sẽ có thêm đông người đến chiêm bái bia đá.
Sáng nay (18/3), Ông Lê Minh Khái - Phó Tổng kiểm toán Nhà nước, chủ trì họp báo, công bố kế hoạch kiểm toán các tập đoàn lớn như Bưu chính Viễn thông, Tài chính, Ngân hàng, các cơ quan Đảng tại 12 tỉnh… trong năm 2010.
Kết quả rà soát 256 thủ tục hành chính ưu tiên cho thấy, nếu triển khai thực sự có chất lượng, việc đơn giản hóa các thủ tục hành chính có thể tiết kiệm được cho người dân và doanh nghiệp số tiền tới hơn 6.000 tỷ đồng mỗi năm.
Tác động của điều chỉnh giá một số mặt hàng liên quan đến chỉ số giá tiêu dùng, việc quản lý vốn và tài sản của Nhà nước tại Công ty cổ phần Hàng không Jetstar Pacific Airlines… là những vấn đề được Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh giải trình tại phiên chất vấn của UBTVQH sáng nay (19/3).
Khi Bộ Tài chính vừa lên tiếng “siết” lại việc điều hành giá xăng, Bộ Công Thương đã ngay lập tức kiến nghị lên Thủ tướng nên giảm thuế cho mặt hàng xăng, rõ ràng, vô hình trung đã gây sức ép cho nỗ lực đưa loại giá này đi vào “trật tự”.
Hoạt động mua bán – sáp nhập (M&A) tại Việt Nam đã có mức tăng trưởng mạnh trong năm 2011, giá trị thương vụ đạt 4,7 tỉ đô la Mỹ, trong đó các thương vụ có yếu tố nước ngoài chiếm 66% về giá trị.
Hiện nay, việc quy hoạch hệ thống thoát nước trên địa bàn TPHCM chỉ đạt 30% nhu cầu khi hệ thống thoát nước chỉ có trong phạm vi khoảng 860 ki lô mét vuông trên tổng diện tích 2.095 ki lô mét vuông của cả thành phố; như vậy tình trạng ngập vẫn còn xảy ra trong thời gian tới.
“Nguyên nhân chính là tốc độ phát triển nhanh quá nhưng không có sự kết nối của các nguồn lực khác nhau để phát triển mà chỉ sử dụng nguồn nhân lực của các doanh nghiệp nhà nước”.
Đổi mới mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế cần đòi hỏi thay đổi tư duy và diễn ra trên tất cả các khâu của nền kinh tế. Có 2 vấn đề cần lưu ý: tính hệ thống và bước đi của tiến trình tái cấu trúc.
“Một trong những nghiệp vụ rửa tiền nhìn thấy ở Việt Nam là thông qua hoạt động mua bán chứng khoán hoặc bất động sản để người ta chứng minh hoạt động thu nhập đấy từ kinh doanh siêu lợi nhuận. Đây cũng là một dấu hiệu cần phải phòng chống”.
Nói lên mong muốn của cộng đồng doanh nghiệp về sự điều hành chung sâu sát và linh hoạt hơn trong hoàn cảnh khó khăn hiện nay, song đại biểu Quốc hội - doanh nhân Nguyễn Thị Nguyệt Hường cũng nhìn nhận rằng "trên thực tế Chính phủ làm việc quần quật hơn cả nông dân".
Nguồn lực ở đâu để duy trì tỉ lệ đầu tư công như hiện nay, tôi cho đó là câu chuyện không đơn giản. Ngân sách Nhà nước cho đầu tư công rất cao nhưng hiệu quả thu lại quá thấp. Tiếp đến là nguồn vay, hiện nay quy mô nợ của Việt Nam (nợ công cũng như nợ nước ngoài) đang ở mức rất cao, gây ra những dấu hiệu rủi ro cao do sử dụng không hiệu quả.
168.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa đã được giảm 3.500 tỷ đồng tiền thuế là một trong các con số đáng chú ý tại báo cáo sơ kết việc thực hiện nghị quyết số 08/2011/QH 13 của Quốc hội, bổ sung một số giải pháp về thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và cá nhân.
Ngay trước thềm kỳ họp Quốc hội thứ ba sẽ khai mạc vào sáng 21/5, Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội đã gửi đến các vị đại biểu một số ý kiến về kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2011 và tình hình triển khai nhiệm vụ năm 2012.
Sau gần 25 năm đổi mới, bộ mặt kinh tế, xã hội Việt Nam đã khác hẳn. So với 10 năm trước, đời sống của dân chúng nói chung hiện nay được cải thiện nhiều, vị trí của Việt Nam trên thế giới cũng tăng lên đáng kể. Rõ ràng ở đây có vấn đề hiệu suất phát triển, có khả năng bỏ lỡ các cơ hội mà nguyên nhân sâu xa nằm ở cơ chế, ở sự chậm hoàn thiện cơ chế thị trường, ở năng lực nắm bắt cơ hội, và việc thực thi các chính sách, vì các điều kiện về bối cảnh khu vực và cơ hội phát triển Việt Nam không bất lợi so với các nước lân cận.
Bàn cờ kinh tế VN bị chia thành rất nhiều mảnh nhỏ. Các mảnh này thường bị chi phối bởi các nhóm độc quyền và đặc quyền. Điểm yếu cơ bản nhất trong mô hình tăng trưởng của Việt Nam là tăng trưởng chủ yếu nhờ vào việc bán tài nguyên và gia công trình độ thấp, nhờ vào tăng lượng đầu tư và lấy khu vực kinh tế nhà nước vốn kém hiệu quả làm chủ đạo.
Việt Nam tăng 18 bậc lên vị trí thứ 71 trong bảng chỉ số về môi trường thương mại toàn cầu năm 2010 vừa được WEF công bố. Trong tổng số 125 nền kinh tế được WEF xem xét năm nay Singapore và Hồng Công tiếp tục dẫn đầu thế giới về phương diện tạo điều kiện thuận lợi cho tăng cường trao đổi thương mại toàn cầu.
Hiện nay quy mô của các vùng kinh tế trọng điểm (VKTTĐ) đã mở rộng đến gấn 25% diện tích và chiếm khoảng 70% thu nhập kinh tế của cả nước. Một vấn đề đặt ra là: quan điểm ngày càng mở rộng quy mô diện tích của các VKTTĐ của Việt Nam có hợp lý hay không? Làm thế nào để các VKTTĐ phải thực sự là động lực tăng trưởng và phát triển kinh tế của cả nước ,có một thế đứng vững chắc trong tương lai nhằm thực hiện mục tiêu phát triển bền vững quốc gia.
Ngày 17-5, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH-ĐT) đã tổ chức hội thảo tham vấn cho dự thảo Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) 5 năm 2011-2015, với sự tham gia của đại diện các cơ quan quốc tế. Nội dung chủ yếu nêu lên bức tranh toàn cảnh về KT-XH, cùng những vấn đề liên quan khi nước ta bước vào giai đoạn "đệm" chuyển tiếp để cơ bản trở thành nước công nghiệp hóa vào năm 2020.
Bên cạnh những vấn đề quản lý đô thị, trung tâm hành chính quốc gia… thì bài toán kinh tế là băn khoăn lớn nhất khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về đồ án quy hoạch chung xây dựng Thủ đô, sáng 11/5.
Kể từ khi khu kinh tế ven biển đầu tiên là Chu Lai được thành lập năm 2003, đến nay đã có 14 khu kinh tế biển được thành lập, gồm 2 khu ở đồng bằng sông Hồng, 10 khu ở vùng duyên hải miền Trung và 2 khu ở miền Nam. Theo Quy hoạch phát triển các KKT biển đến năm 2020 cả nước sẽ có 15 khu kinh tế biển với kinh phí đầu tư khoảng 162.000 tỷ đồng và tạo việc làm cho khoảng 500.000 ngàn người.
Tại bài viết mới nhất trên blog của mình, TS. Trần Công Hòa đã phân tích và đưa ra một số khuyến nghị về hoạch định chính sách và điều hành nền kinh tế 2010: tiếp tục giảm giá VND; cắt giảm chi tiêu công; tăng tính độc lập của NHNN; kiên quyết cho phá sản những doanh nghiệp nhà nước làm ăn thua lỗ; điều chỉnh chính sách thuế ở một số lĩnh vực theo phương thức lũy tiến; phát triển công nghiệp phụ trợ;...
Tăng trưởng luôn luôn là một cuộc trường chinh. Vì vậy, không thể chỉ vì tăng trưởng ngắn hạn mà hy sinh sự ổn định và bền vững trong dài hạn. Cổ nhân ngày xưa có câu “dục tốc bất đạt”, không những thế cái giá phải trả cho kinh tế bất ổn rất lớn, chỉ cần nhìn sang mấy nước xung quanh như Thái Lan, Indonesia hay Philippines là có thể thấy rất rõ điều này.
Cải cách cơ cấu là một đòi hỏi nghiệt ngã đối với tất cả các nước muốn tiến bước trên con đường đi đến phồn vinh. Thế nhưng, có nhiều nước không chủ động vượt qua đòi hỏi này khi tình thế kinh tế còn thuận lợi và thường bắt đầu nó quá muộn khi đất nước đã rơi vào khủng hoảng. Điều này lý giải tại sao nhiều nước có khởi đầu tốt nhưng rồi sa lầy trong cạm bẫy của mức thu nhập trung bình ...
Năm 2009, tăng trưởng GDP đạt 5,32%; lạm phát được kiềm chế dưới 7%; hệ số ICOR là 5, 16. Những con số này có thể cho cảm nhận kinh tế vĩ mô đang ở tình trạng khá ổn định. Tuy nhiên Tổng cục Thống kê cho rằng các cân đối vĩ mô chưa thật vững chắc, bất bình đẳng giầu nghèo tăng, chậm được khắc phục,...
Nền kinh tế của Việt Nam đã và đang ngày một trở nên phức tạp hơn, với các cơ chế, thị trường, tổ chức và lực lượng kinh tế mới ra đời trong suốt hơn hai thập niên đổi mới. Sự gấp gáp của cuộc đua tranh kinh tế được nhân lên bằng hành trình hội nhập, trong đó Việt Nam là thành viên mới của WTO.
