Số lượng lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam đang tăng nhanh - Ảnh: TT.
Ở Việt Nam, khi hỏi cơ quan quản lý rằng lao động nước ngoài làm gì, đi đâu, có hợp pháp không thì khó như “mò kim đáy biển”.
Trong khi đó, mỗi lao động Việt Nam được đưa ra nước ngoài làm việc phải đáp ứng rất nhiều loại giấy tờ, khi lao động chuyển sang làm việc cho chủ sử dụng khác cũng phải được sự đồng ý của cơ quan quản lý nước sở tại. Phần lớn lao động ở đâu, làm gì cơ quan quản lý của họ đều biết.
Một lãnh đạo của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã than thở như vậy khi nói đến sự khó khăn trong việc quản lý lao động nước ngoài tại Việt Nam. Bởi vậy mới có chuyện lao động nước ngoài vào Việt Nam làm việc liên tục tăng, từ 52.633 người (năm 2008), tăng lên 55.428 người (2009) đến 56.929 người (2010).
Năm 2011, tính đến hết tháng 9, số người nước ngoài làm việc tại Việt Nam tăng vọt lên 78.440 người; trong đó, số người được cấp phép là 41.529, không thuộc diện cấp phép 5.581 người và chưa được cấp phép 31.330 người (chiếm 39,9%).
Việc quản lý thiếu đồng bộ cũng là nguyên nhân khiến lao động nước ngoài làm việc không phép ở Việt Nam gia tăng. Theo Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Nghị định 34/2008 và Nghị định 46/2011 đã quy định rõ trách nhiệm của các bộ, ngành liên quan, tuy nhiên, đến nay Bộ Y tế chưa có hướng dẫn mẫu và cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận sức khoẻ cho người nước ngoài. Bộ Công Thương chưa hướng dẫn trình tự, thủ tục để xác định đối tượng là người nước ngoài di chuyển nội bộ doanh nghiệp thuộc phạm vi các ngành trong biểu cam kết dịch vụ của Việt Nam với Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).
Cũng theo quy định, cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng đều có thẩm quyền cho phép người nước ngoài vào Việt Nam (trong đó có mục đích làm việc), nhưng lại chưa có sự phối hợp chặt chẽ, thiếu kịp thời.
Tuy nhiên, có một thực tế về tổng thể, những văn bản chỉ thị này chỉ mang tính tạm thời, nó sẽ không thể giúp việc quản lý lao động nước ngoài tại Việt Nam đi vào trật tự, kỷ cương. Một cán bộ công an tại PA17 thuộc Công an Hà Nội cho biết, rất khó để “bắt” được lao động lúc đang làm việc. Nhiều lần vào tới công trình, công ty nhưng phải qua nhiều tầng nấc bảo vệ. Tới khi vào đến nơi thì những người nước ngoài họ không làm việc nữa.
Bên cạnh đó, việc chứng minh lao động trong nước không đáp ứng được nhu cầu của chủ sử dụng lao động tới mức chủ doanh nghiệp đành phải tuyển dụng người nước ngoài cũng rất đơn giản. Theo cách thông thường, chủ sử dụng lao động chỉ cần đăng thông báo tuyển dụng trên một số phương tiện truyền thông và sau đó kết luận không tìm được người đúng như nhu cầu sử dụng của mình và buộc phải sử dụng lao động nước ngoài. Kể cả việc sử dụng lao động phổ thông cũng rất dễ dàng bị biến thành các “chuyên gia” như một doanh nghiệp đầu tư tại Hải Phòng đã từng tự hào xây nhà ở cho mấy nghìn “chuyên gia” nước ngoài sang làm việc.
Tại hội nghị tổng kết mới đây của ngành lao động, Phó thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân chỉ đạo: năm 2012, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cần quản chặt và tìm kiếm biện pháp khắc phục những bất cập trong việc quản lý người nước ngoài làm việc tại Việt Nam. Trong đó, nhiệm vụ quan trọng của là cần tiếp tục hoàn thiện các quy định của pháp luật liên quan người nước ngoài làm việc tại Việt Nam.
Phó thủ tướng cũng gợi ý, ngành lao động nên tổ chức hội nghị chuyên đề đánh giá kết quả một năm thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về quản lý lao động nước ngoài, phổ biến kinh nghiệm của các địa phương cũng như những doanh nghiệp đã thực hiện tốt trong quý 2/2012.
Có thể thấy, việc quản lý lao động nước ngoài không phải chỉ quản nhiều loại giấy tờ mà người lao động phải đáp ứng mà rất cần cách phối hợp giữa các cơ quan có liên quan và việc kiểm tra, xử lý kiên quyết vi phạm. Câu chuyện này giống như chuyện quản lý an toàn vệ sinh thực phẩm, Bộ Y tế nói chỉ quản lý bàn ăn, còn quản lý chuyện nuôi trồng, sản xuất... lại ở những bộ khác. Cuối cùng Chính phủ phải quyết định Bộ Y tế chủ trì về an toàn vệ sinh thực phẩm thì “quả bóng trách nhiệm” mới không được đá đi đá lại.
Hiện thời, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cũng nói mình chỉ quản lý thị trường lao động, cấp phép cho lao động nước ngoài, còn chuyện thực thi thế nào thì quan trọng hơn phải là cơ quan xuất nhập cảnh và ngành công an. Điều này đúng nhưng vì thiếu sự phối hợp nên tới thời điểm này “quả bóng trách nhiệm” xem ra vẫn còn lơ lửng...
Tìm sinh viên để đưa đón, chăm sóc con cái đang trở thành nhu cầu lớn của nhiều bậc phụ huynh là công chức. Và đây là cơ hội kiếm thêm cho nhiều người, nhất là học sinh, sinh viên khi thay đổi giờ học, giờ làm.
Từ nay đến 31-12, nếu Việt Nam không giảm tỷ lệ lao động bỏ trốn tại Hàn Quốc xuống dưới 27%, có thể bị Hàn Quốc dừng tổ chức kỳ kiểm tra tiếng Hàn năm 2012 và không tiếp nhận lao động mới.
Thu nhập trung bình là 1.200 USD, có tháng lên đến hơn 2.000 USD. Sau khi trừ chi phí, rất nhiều lao động làm việc ở Hàn Quốc về nước đúng hạn đã gửi về cho gia đình 40.000 - 50.000 USD.
Thông tin từ Ban quản lý khu chế xuất - khu công nghiệp Tp.HCM (Hepza) cho biết, đã có những số liệu đầu tiên về kế hoạch thưởng Tết Nhâm Thìn từ các doanh nghiệp trên địa bàn.
Hơn 13.000 lao động tại Nghệ An bất ngờ nhận được tin phải ra Hà Nội thi tiếng Hàn, thay vì thi tại quê nhà, vào ngày 17-12 tới. Sự bất ngờ thay đổi điểm thi, được Bộ LĐ-TB&XH giải thích, nhằm tránh nạn 'cò mồi' đang lộng hành, thao túng.
Một năm mang về cho đất nước trên dưới 2 tỉ đô la Mỹ, xuất khẩu lao động được xem là một trong những ngành mang lại giá trị thặng dư cao. Tuy vậy, ngành này hiện đang còn có quá nhiều việc phải hoàn thiện.
Nhiều năm qua, sự khủng hoảng nhân lực trẻ đã thúc đẩy các DN tìm đến với các trường đại học, dạy nghề để gây dựng đội ngũ lao động tiềm năng. Một số các dự án của sinh viên nhờ có “Mạnh thường quân” là các DN đỡ đầu, có thêm cơ sở vật chất để lý thuyết được triển khai trong thực tiễn.
Tại nhiều địa phương đang có tình trạng người lao động nghỉ việc “ảo” để được hưởng trợ cấp thất nghiệp cũng như doanh nghiệp “bắt tay” với người lao động để trục lợi.
Cho đến thời điểm này, Hàn Quốc vẫn được xem là thị trường tiếp nhận lao động số một tại Việt Nam khi chỉ tiêu và công việc cho lao động tại đây khá ổn định. Đặc biệt, thu nhập của người lao động khá cao với trung bình khoảng 1.000 USD/tháng.
Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội quan tâm đang đề nghị nâng mức nghỉ thai sản từ 4 tháng lên 6 tháng và sẽ được quy định rõ trong bộ Luật Lao động sửa đổi.
Hoạt động mua bán – sáp nhập (M&A) tại Việt Nam đã có mức tăng trưởng mạnh trong năm 2011, giá trị thương vụ đạt 4,7 tỉ đô la Mỹ, trong đó các thương vụ có yếu tố nước ngoài chiếm 66% về giá trị.
Hiện nay, việc quy hoạch hệ thống thoát nước trên địa bàn TPHCM chỉ đạt 30% nhu cầu khi hệ thống thoát nước chỉ có trong phạm vi khoảng 860 ki lô mét vuông trên tổng diện tích 2.095 ki lô mét vuông của cả thành phố; như vậy tình trạng ngập vẫn còn xảy ra trong thời gian tới.
“Nguyên nhân chính là tốc độ phát triển nhanh quá nhưng không có sự kết nối của các nguồn lực khác nhau để phát triển mà chỉ sử dụng nguồn nhân lực của các doanh nghiệp nhà nước”.
Đổi mới mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế cần đòi hỏi thay đổi tư duy và diễn ra trên tất cả các khâu của nền kinh tế. Có 2 vấn đề cần lưu ý: tính hệ thống và bước đi của tiến trình tái cấu trúc.
“Một trong những nghiệp vụ rửa tiền nhìn thấy ở Việt Nam là thông qua hoạt động mua bán chứng khoán hoặc bất động sản để người ta chứng minh hoạt động thu nhập đấy từ kinh doanh siêu lợi nhuận. Đây cũng là một dấu hiệu cần phải phòng chống”.
Nói lên mong muốn của cộng đồng doanh nghiệp về sự điều hành chung sâu sát và linh hoạt hơn trong hoàn cảnh khó khăn hiện nay, song đại biểu Quốc hội - doanh nhân Nguyễn Thị Nguyệt Hường cũng nhìn nhận rằng "trên thực tế Chính phủ làm việc quần quật hơn cả nông dân".
Nguồn lực ở đâu để duy trì tỉ lệ đầu tư công như hiện nay, tôi cho đó là câu chuyện không đơn giản. Ngân sách Nhà nước cho đầu tư công rất cao nhưng hiệu quả thu lại quá thấp. Tiếp đến là nguồn vay, hiện nay quy mô nợ của Việt Nam (nợ công cũng như nợ nước ngoài) đang ở mức rất cao, gây ra những dấu hiệu rủi ro cao do sử dụng không hiệu quả.
168.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa đã được giảm 3.500 tỷ đồng tiền thuế là một trong các con số đáng chú ý tại báo cáo sơ kết việc thực hiện nghị quyết số 08/2011/QH 13 của Quốc hội, bổ sung một số giải pháp về thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và cá nhân.
Ngay trước thềm kỳ họp Quốc hội thứ ba sẽ khai mạc vào sáng 21/5, Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội đã gửi đến các vị đại biểu một số ý kiến về kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2011 và tình hình triển khai nhiệm vụ năm 2012.
Ngày 5-3, tại Hà Nội, đoàn công tác của Tổ chức Hợp tác Đào tạo Quốc tế Nhật Bản (Jitco) phối hợp với Cục Quản lý Lao động Ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH) công bố các điểm mới trong nội dung sửa đổi của luật Quản lý Xuất nhập cảnh và Công nhận tỵ nạn với các doanh nghiệp đang phái cử tu nghiệp sinh/thực tập sinh kỹ năng sang Nhật.
Hai doanh nghiệp tại khu chế xuất Tân Thuận (TP.HCM) mới đây đã đề nghị được phép nhập khẩu lao động phổ thông từ Philippines và Lào. Chuyện này như “giọt nước tràn ly” khi doanh nghiệp tuyển dụng nhiều lần mà không có lao động.
Theo báo cáo Xu hướng việc làm Việt Nam lần đầu tiên được Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội phối hợp với Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) nghiên cứu và công bố: Hơn 77% lực lượng lao động nước ta thuộc nhóm có nguy cơ thiếu việc làm bền vững và dễ rơi vào nghèo đói.
Cơ cấu thị trường lao động Việt Nam đang thay đổi, nhiều vị thế công việc đã được cải thiện, tuy nhiên phần lớn công việc vẫn có chất lượng thấp, vẫn tồn tại nguy cơ thiếu việc làm bền vững.
Năm 2010, Hàn Quốc sẽ tiếp nhận thêm 12.500 lao động Việt Nam theo chương trình Luật cấp phép lao động nước ngoài (EPS). Đây là khẳng định của Trưởng Đại diện Cơ quan phát triển nguồn nhân lực Hàn Quốc tại Việt Nam Lee Myong Hee.
- Đúng như nhận định của các chuyên gia lao động, khi khủng hoảng tài chính xảy ra, nhiều doanh nghiệp (DN) đã sa thải hàng loạt lao động. Và hậu quả là từ nửa cuối năm 2009 đến nay, các DN lại lâm vào tình trạng thiếu hụt nhân lực cả về lượng và chất. Bước sang năm 2010, nhiều DN đã phải thuê lao động nước ngoài. Song để phát huy hiệu quả lao động nước ngoài cũng như tìm cách cải thiện chất lượng lao động bản địa ở từng DN không phải dễ.
Các doanh nghiệp tư nhân là khu vực tạo ra nhiều việc làm và với việc tăng nhanh về số lượng, cũng là khu vực có tốc độ tạo ra việc làm lớn nhất so với các thành phần kinh tế khác.
Một bản thoả thuận vừa được ký giữa bang Saskatchewan của Canada với đại sứ nước ta tại đây với mục tiêu sẽ hợp tác để đưa lao động Việt Nam sang làm việc.
Tổng cục Dạy nghề, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cho biết, trong năm 2009, các cơ sở dạy nghề đã tuyển sinh được hơn 1 triệu người, tăng 11,2% so với năm 2008. Năm 2010, dự kiến sẽ tuyển sinh, tổ chức đào tạo nghề mới cho 1.748.000 người, nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề lên 30%.
Thị trường lao dộng Việt Nam là thị trường dư thừa lao động và phát triển không đồng đều, đặc biệt quan hệ cung - cầu lao động giữa các vùng, khu vực, ngành nghề đang diễn ra tình trạng mất cân đối nghiêm trọng.
Vừa qua, Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động - Thương binh và xã hội ) đã phê duyệt hợp đồng cho phép 7 doanh nghiệp xuất khẩu lao động tham gia “Đề án thí điểm đào tạo nghề cho người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo cơ chế đặt hàng”.
Vấn đề nhân sự từ lâu đã là một chủ đề nóng, thu hút sự quan tâm của được nhiều bộ, ngành, các cơ quan quản lý. Tại Ngày nhân sự Việt Nam – Ngày hội tôn vinh nghề nghiệp của những người làm công tác nhân sự ở Việt Nam vừa diễn ra tại Trung tâm Hội nghị Quốc Gia Mỹ đình cũng đã đặt ra nhiều vấn đề phải bàn.
