2009 - năm của điện tử và xe hơi
Ông Yoshida Sakae, Giám đốc điều hành Tổ chức Xúc tiến thương mại Nhật Bản (Jetro) tại TPHCM, cho biết hiện có gần 800 doanh nghiệp Nhật Bản đang đầu tư, hoạt động tại Việt Nam trong nhiều lĩnh vực như điện tử, xe hơi, công nghệ, dệt may..., trong đó nhiều nhất là điện tử và xe hơi.
“Trong bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế, các doanh nghiệp trong ngành điện tử vẫn có một năm thành công”, ông nói. “Có lẽ do thói quen tiêu dùng của người Việt Nam không thay đổi cho dù có khủng hoảng hay không. Họ vẫn chi tiêu đều. Do vậy, các doanh nghiệp Nhật không ngần ngại mở rộng hoạt động kinh doanh tại Việt Nam”.
Tháng 8-2009, Công ty Điện tử Sharp Việt Nam 100% vốn nước ngoài đã chính thức đi vào hoạt động sau 14 năm có mặt ở Việt Nam dưới hình thức văn phòng đại diện. Ông Masahi Kubo, Tổng giám đốc công ty, cho biết việc thành lập công ty giúp Sharp Việt Nam có thể chủ động trong việc nhập khẩu và phân phối trực tiếp các dòng sản phẩm điện tử, sản phẩm điện gia dụng, máy văn phòng… “Đây có thể là tiền đề cho việc xây dựng nhà máy sản xuất của Sharp sau này ở Việt Nam”, ông nói.
Trong khi đó hiện có bảy công ty của Panasonic đang hoạt động tại Việt Nam, sử dụng khoảng 6.000 lao động. Từ tháng 6 đến cuối năm nay, để phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh, Panasonic đã tuyển thêm khoảng 1.000 lao động. Ông Shinya Abe, Tổng giám đốc Panasonic Việt Nam, cho biết từ tháng 6-2009, số lượng sản phẩm xuất khẩu của công ty tăng nên công ty bắt đầu tuyển dụng lao động trở lại.
Các hãng điện tử khác như Toshiba Việt Nam hay Sony Việt Nam đều có những bước phát triển tốt trong kinh doanh cho dù tập đoàn của họ trên thế giới gặp khó khăn.
Ông Sakae cho biết hiệp định kinh tế giữa Việt Nam và Nhật Bản có hiệu lực từ tháng 10-2009 đã giúp nhóm hàng nhập khẩu từ Nhật được giảm thuế rất mạnh. “Các doanh nghiệp kinh doanh xe hơi, phụ tùng xe hơi cũng có những thuận lợi đáng kể từ những điều chỉnh về thuế từ đầu năm nay”, ông nói. “Tôi rất ngạc nhiên là trong năm nay một số hãng lại có được sức tiêu thụ nhiều như vậy. Chứng tỏ thị trường vẫn còn nhiều tiềm năng, nhất là đối với những doanh nghiệp mới”.
Giữa năm 2009, Công ty Nissan Việt Nam đã công bố kế hoạch sản xuất ô tô và dự định cho ra mắt sản phẩm đầu tiên vào năm 2010. “Việt Nam là một thị trường chiến lược đối với Nissan”, ông Shinya Hannya, Phó chủ tịch phụ trách thị trường châu Á của Nissan, cho biết. “Chúng tôi đang nhắm tới việc tăng cường sự hiện diện tại thị trường Việt Nam cũng như các thị trường mới nổi khác”.
Cùng với Honda, Toyota, Suzuki, Nissan là cái tên mới nhất của ngành công nghiệp ô tô Nhật Bản có mặt tại Việt Nam.
Tháng 7-2009, Ban Quản lý các khu chế xuất và khu công nghiệp TPHCM (Hepza) đã cấp giấy chứng nhận đầu tư cho Công ty TNHH Nidec Tosok Akiba (Việt Nam). Công ty Nidec Tosok Akiba sẽ xây nhà máy trên diện tích khoảng 6.000 mét vuông tại khu chế xuất Tân Thuận, quận 7, TPHCM, để sản xuất thân van điều khiển trong hộp số tự động xe hơi, các loại khóa tự động của hộp điện dùng cho ngành công nghiệp và các sản phẩm đúc bằng kim loại dùng trong ngành xe hơi.
Năm 2010 cho ngành bán lẻ
Ông Sakae cho biết 2009 là năm khá thuận lợi của các doanh nghiệp điện tử và ô tô của Nhật và cũng là năm khởi đầu cho việc thâm nhập thị trường bán lẻ Việt Nam của các doanh nghiệp Nhật.
Best Denki là một trong những công ty kinh doanh siêu thị điện máy hàng đầu của Nhật. Tính đến cuối năm nay, công ty này đã hợp tác với đối tác trong nước là Bến Thành Marketing mở ba siêu thị tại Hà Nội, TPHCM và Cần Thơ. Theo kế hoạch, trong thời gian tới Best Denki sẽ mở thêm khoảng 10 siêu thị nữa tại các thành phố lớn trên cả nước.
Hay như Daiso - tập đoàn kinh doanh chuỗi siêu thị đồng giá - trong năm 2009 cũng đã mở một cửa hàng tại siêu thị miễn thuế Fuso, khu kinh tế Mộc Bài, tỉnh Tây Ninh, và đã mở sáu cửa hàng khác tại Việt Nam, trong đó hai cửa hàng tại TPHCM. Đây đều là các cửa hàng kinh doanh theo hình thức nhượng quyền.
Theo Jetro, sau một thời gian dài trầm lắng do ảnh hưởng chung của cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu, những tháng gần đây, mỗi tháng văn phòng Jetro tại TPHCM đón 40-50 công ty Nhật Bản tìm đến để được tư vấn về cơ hội đầu tư và kinh doanh ở Việt Nam. Một nửa những công ty này quan tâm đến việc thành lập công ty chuyên hoạt động trong lĩnh vực thương mại mà thị trường chính là ở TPHCM.
Từ khi chính thức mở cửa cho các doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài thành lập công ty thương mại theo cam kết gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) từ đầu năm nay, Việt Nam được các doanh nghiệp Nhật Bản đánh giá là thị trường có tiềm năng lớn sau các quốc gia có dân số đông như Trung Quốc và Ấn Độ.
Ông Nguyễn Thời Hồ Nhật, Giám đốc Công ty TNHH Việt Hạ Chí, chủ hệ thống cửa hàng Hachi Hachi chuyên bán hàng nhập khẩu từ Nhật, cho biết tính tới thời điểm này công ty đã mở ba cửa hàng tại TPHCM. Và trong thời gian tới, công ty sẽ mở thêm một số cửa hàng nữa tại TPHCM, song song với việc mở rộng, nhập thêm mặt hàng gia dụng khác để phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng.
Ông Sakae cho biết sở dĩ năm 2010 các doanh nghiệp Nhật quan tâm nhiều hơn đến lĩnh vực bán lẻ một phần vì cam kết mở rộng thị trường bán lẻ của Việt Nam khi gia nhập WTO. Mặt khác, nhiều doanh nghiệp đã bớt “hứng thú” trong việc đầu tư sản xuất ở Việt Nam. “Theo cái nhìn của tôi, cái dễ thở nhất của thị trường Việt Nam trong mấy năm qua là tính ổn định cao nhưng doanh nghiệp lại gặp khó khăn trong việc nhập nguyên vật liệu cho sản xuất”, ông nói.