Giá dầu thô thế giới tiếp tục phi mã do cuộc khủng hoảng chính trị tại Libya. Vài ngày qua, ước tính thị trường dầu thế giới mất khoảng 1 triệu thùng dầu/ngày từ nguồn cung 1,6 triệu thùng/ngày của Libya.
Ngoài ra, yếu tố tâm lý lo sợ bạo động lan rộng ở Trung Đông đã góp hơn 10 USD/thùng vào giá dầu. Phiên giao dịch cuối tuần, giá dầu giao tháng 4 tăng 2,51 USD/thùng lên 104,42 USD/thùng trên thị trường New York. Đây là mức giá cao nhất kể từ tháng 9/2008.
Ảnh hưởng rõ rệt nhất của việc giá dầu leo thang là những biến động trên các sàn chứng khoán thế giới. Trong suốt 5 ngày giao dịch, thị trường chứng khoán quốc tế biến động liên miên theo giá dầu. Tuy nhiên, dữ liệu sáng sủa về kinh tế Hàn Quốc và Mỹ đã phần nào giảm bớt những lo ngại về ảnh hưởng của giá dầu.
Dẫu vậy, theo phân tích của tờ Money Morning, thì tình trạng khủng hoảng dầu lửa hiện tại có thể còn bị đẩy đến mức nghiêm trọng hơn rất nhiều, vì các lý do sau.
Thứ nhất, hiện vẫn chưa có câu trả lời cho việc liệu nguồn cung dầu có được đảm bảo trong trường hợp khủng hoảng kéo dài và lan rộng. Hiện khoảng 80% nguồn cung dầu từ Libya bị cắt. Trong khi, rất có khả năng nguy cơ bất ổn sẽ lan rộng sang các nước sản xuất dầu khác như Algeria, Syria, Yemen, Saudi Arabia và Oman.
Nếu điều này xảy ra, nguồn cung dầu tiếp tục giảm sút.
Lý do thứ hai là, Bộ trưởng Bộ Dầu mỏ Saudi Arabia Ali al-Naimi liên tục tuyên bố trong hai năm qua rằng nước này có khả năng khai thác hơn 12 triệu thùng dầu/ngày và có thể duy trì tốc độ đó trong 88 năm. Với công suất dự phòng hiện nay, Saudi Arabia có thể lập tức tăng công suất để bù đắp cho sự thiếu hụt từ Libya.
Tuy nhiên, có một thực tế là các thành viên OPEC thường xuyên bán khối lượng dầu cao hơn hạn mức của họ. Do đó, có thể công suất dư thừa của các nước chỉ là trên lý thuyết và tuyên bố của Saudi Arabia chỉ giúp thị trường tạm thời ổn định trong một thời gian ngắn.
Việc buộc Saudi Arabia sản xuất dầu với công suất 12 triệu thùng/ngày có thể tác động nghiêm trọng đến các bể chứa dầu. Hiện nhiều giếng dầu của nước này dùng công nghệ bơm nước xuống để đẩy dầu lên. Để khai thác được nhiều, một khối lượng lớn nước phải được bơm xuống và điều này sẽ phá hủy các giếng dầu.
Ba là nguồn cung dầu từ các nước không thuộc OPEC, chủ yếu là từ Nga và Canada, khó có thể bù đắp cho sự thiếu hụt này. Mặc dù Nga hiện là nhà cung cấp dầu lớn nhất thế giới, nhưng các giếng dầu truyền thống của Nga đang đến thời kỳ suy thoái và đòi hỏi phải có sự đầu tư lớn để sản lượng không bị suy giảm.
Đối với Canada, điều kiện hậu cần không cho phép nước này nâng cao khả năng sản xuất một cách nhanh chóng. Bên cạnh đó, hiện cũng chưa có hệ thống giao thông để vận chuyển dầu của Canada đến những nơi cần thiết.
Thứ tư là chi phí lọc dầu tăng lên. Mặc dù, Libya chỉ đáp ứng 2% nhu cầu dầu thô thế giới, nhưng dầu thô Libya đóng vai trò quan trọng trên thị trường dầu quốc tế bởi chất lượng của nó. Rất nhiều nhà máy lọc dầu ở châu Âu và châu Á sản xuất xăng, dầu diesel và nhiên liệu máy bay từ dầu thô có hàm lượng lưu huỳnh thấp của Libya.
Trong khi, dù sản lượng khai thác dự trữ của Saudi Arabia lên đến hơn 4 triệu thùng/ngày và chính quyền nước này đang xả hàng để bù đắp, nhưng dầu của Saudi Arabia có hàm lượng lưu huỳnh cao hơn, đòi hỏi chi phí lọc cao hơn nhiều. Do đó, giá các sản phẩm như xăng, dầu diesel, dầu sưởi và nhiên liệu máy bay sẽ tăng, dù nguồn cung dầu thô vẫn được bảo đảm về số lượng.
Thứ năm là nhu cầu dầu đang tăng mạnh. Năm 2010, OPEC đã bí mật nâng dự báo nhu cầu dầu toàn cầu lên gấp 3 lần. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử điều này diễn ra. Đến năm 2012, nhu cầu dầu toàn cầu tăng lên làm cho công suất dư thừa của Saudi Arabia chỉ còn 2 triệu thùng/ngày.
Nếu tăng công suất để bù đắp cho Libya, công suất dư thừa của Saudi Arabia sẽ chỉ còn 400.000 thùng/ngày.
Nếu nhu cầu tăng và điều này có vẻ chắc chắn sẽ xảy ra, trong lúc nguồn cung dầu từ Libya tiếp tục bị gián đoạn thì chỉ cần xuất hiện thêm một điểm nóng, giải pháp Saudi Arabia hết tác dụng. Các nhà buôn dầu luôn định giá dầu trên cơ sở nhận định tương lai chứ không phải nguồn dầu hiện tại sẵn có.
Đó là nhận định của Money Morning, còn theo trang Energy Source, hiện đầu cơ dầu thô không mạnh như năm 2008 trong khi nguồn cung dự trữ cao hơn. Viễn cảnh của năm 2011 cũng sáng sủa hơn nhờ sản lượng khai thác dầu ở Iraq đang gia tăng mạnh.
Energy Source cũng viện dẫn ý kiến của các chuyên gia khác lạc quan dự báo, giá dầu có thể sẽ giảm bởi giá nhiên liệu tăng cao sẽ đẩy lạm phát ở Trung Quốc và Ấn Độ tăng, buộc chính quyền các quốc gia này hãm phanh nền kinh tế khiến nhu cầu dầu thô giảm sút.
Thêm vào đó, kịch bản bạo động lan tới Saudi Arabia, nước sản xuất 10% nhu cầu dầu thế giới, rất khó xảy ra. Nguyên nhân là do vua Abdullah ở Saudi Arabia được kính trọng hơn nhiều so với cựu Tổng thống Ai Cập Hosni Mubarak hay nhà lãnh đạo Libya Muammar Gaddafi.
Chính quyền Saudi Arabia mới đây cũng đã nhanh tay tung ra gói an sinh xã hội tới 37 tỷ USD. Và điều quan trọng là cộng đồng quốc tế sẽ ủng hộ mạnh mẽ chính quyền Saudi Arabia nếu bạo động xảy ra, bởi không nước nào muốn một cuộc khủng hoảng dầu bùng nổ dẫn tới suy thoái toàn cầu.
Sản xuất tại Libya và các quốc gia Bắc Phi, Trung Đông cũng có thể chỉ bị gián đoạn một thời gian ngắn, bởi người dân các nước này dù dưới chế độ nào đi nữa cũng sẽ đòi hỏi nguồn thu từ dầu khí.
Hiện vẫn còn quá sớm để xác định ai nói đúng ai nói sai. Còn tại Libya lúc này, tình hình chiến sự tiếp tục diễn biến ác liệt sau khi lực lượng trung thành với nhà lãnh đạo Muammar Gaddafi giành lại quyền kiểm soát tại một loạt thành phố quan trọng, như Tobruk, Misrata, Ras Lanuf.
Ngoài ra, quân đội chính phủ đã tiến vào thành phố Zawiyah, án ngữ các chốt giao thông và tấn công các ngôi nhà có các tay súng nổi dậy ẩn núp. Đụng độ ác liệt giữa hai phe đã diễn trong nhiều giờ đồng hồ, khiến nhiều người chết và bị thương. Hiện lực lượng chính phủ đã giành lại quyền kiểm soát thành phố này.
Đài Truyền hình Quốc gia Libya dẫn nguồn tin quân sự tuyên bố, lực lượng chính phủ đang hướng tới Benghazi, thành phố lớn thứ 2 ở miền Đông Libya và là thành trì lớn nhất của quân nổi dậy trong cuộc nổi loạn kéo dài hai tuần qua đòi nhà lãnh đạo Muammar Gaddafi từ chức.
Bộ Tài chính Nhật Bản ngày hôm nay cho biết, lượng dự trữ ngoại hối của nước này giảm xuống còn 1,091 nghìn tỷ đôla Mỹ trong tháng 2 vừa qua so với 1,093 nghìn tỷ đôla một tháng trước đó.
Chánh Văn phòng Nhà Trắng William Daley ngày 6/3 cho biết chính quyền của Tổng thống Mỹ Barack Obama đang cân nhắc việc sử dụng lượng dầu dự trữ chiến lược của nước này, nhằm hạ nhiệt giá dầu trên thị trường thế giới.
Hy Lạp đã lên tiếng chỉ trích Moody’s về việc cơ quan này tiếp tục hạ mức xếp hạng nợ của Hy Lạp, đồng thời cảnh báo động thái của Moody's có thể khiến Athens không có khả năng thanh toán những khoản vay từ Liên minh châu Âu (EU) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF).
Ngân hàng Nomura dự báo giá dầu có thể lên tới 220 USD/thùng nếu xảy ra tình trạng gián đoạn nguồn cung từ Algeria, nước cũng đang trong tình trạng bất ổn xã hội.
Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton mới đây tuyên bố, Mỹ sẽ đẩy mạnh hợp tác kinh tế với khu vực châu Á -Thái Bình Dương trong thời gian tới. Mục tiêu tới đây của Mỹ không phải tái hội nhập mà sẽ là dẫn đầu về hợp tác kinh tế với khu vực này.
Sau trận động đất kinh hoàng mạnh 8,9 độ richter, gây ra cơn sóng thần cao tới 10m càn quét dữ dội khu vực phía đông bắc Nhật Bản, hàng loạt nhà máy sản xuất ô tô của các “đại gia” lớn ở xứ sở hoa anh đào này như Toyota, Honda, Subaru và Nissan đều đồng loạt đóng cửa vì bị tàn phá nặng nề.
Trận động đất sẽ ảnh hưởng đến xuất khẩu của Nhật Bản và khách hàng sẽ chuyển sang các nước khác để mua các sản phẩm thép. Xuất khẩu các sản phẩm thép như thép tấm cán nóng và thép từ Trung Quốc dự kiến sẽ tăng.
Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) thông báo tiếp tục giải ngân 5,7 tỷ USD cho Hy Lạp, như là một phần trong tổng gói cho vay trị giá 150 tỷ USD để giải cứu nền kinh tế nước này.
Theo báo cáo mới đây của Cơ quan Dịch vụ quốc tế về khuyến khích ứng dụng công nghệ sinh học trong nông nghiệp (ISAAA), tổng sản lượng trong năm 2010 của những giống cây trồng áp dụng công nghệ biến đổi gen đã tăng khoảng 10% so với mức sản lượng của vụ mùa năm 2009.
Ngân hàng trung ương nước này (BOK) công bố dự trữ ngoại tệ tính đến tháng 2 vừa qua đạt 297,67 tỷ USD - mức cao kỷ lục mới, sau khi đạt 295,96 tỷ USD trong tháng 1. Kết quả trên có được là nhờ lợi nhuận hoạt động trong tháng 2 tăng cao, kèm theo đó là đồng Euro và đồng bảng Anh tăng giá so với USD.
Thứ trưởng Bộ thương mại Trung Quốc Zhong Shan cho biết, nước này sẽ khởi động một loạt các biện pháp thúc đẩy nhập khẩu trong năm nay, trong đó bao gồm việc cắt giảm thuế đối với một số mặt hàng và tiếp tục đơn giảm hoá quy trình hành chính.
Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Ben Bernanke cho biết, kinh tế Mỹ tăng trưởng 7 tháng liên tiếp nhưng tăng trưởng việc làm còn yếu và tỷ lệ thất nghiệp vẫn nằm ở mức cao. Theo đó, quý IV/2010, nền kinh tế lớn nhất thế giới đạt tốc độ tăng trưởng 2,8% so với 3,2% trong tháng 1 năm nay.
Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cho biết, tốc độ tăng trưởng tín dụng lĩnh vực tư nhân trong Khu vực đồng Euro (Eurozone) đã gia tăng trong tháng 1, cùng với chỉ số cung tiền M3 chỉ ở mức vừa phải, càng khẳng định đánh giá của ECB rằng lạm phát vẫn trong tầm kiểm soát.
Nợ công ở Nhật Bản hiện đã lên đến mức gấp 2 lần tổng sản phẩm quốc nội, với tỷ lệ nợ cao hơn Hy Lạp tới 50%. Về lâu về dài, triển vọng của nền kinh tế lớn thứ ba thế giới này bị đánh giá là không mấy sáng sủa.
87 nước chủ chốt trong cung cấp và tiêu thụ dầu mỏ đã nhất trí việc kiềm chế tình trạng bất ổn của giá dầu và ổn định các thị trường dầu mỏ.
Một số nước châu Á do lo ngại nhu cầu cũng như giá lương thực tăng cao cùng với thời tiết không thuận lợi nên đã có các kế hoạch dự trữ lương thực nhằm đảm bảo nhu cầu trong nước.
Do kinh tế tăng trưởng bùng nổ, nước đang ra đi khỏi Trung Quốc: các ao hồ đang bốc hơi, các sông băng tan chảy, các dòng sông khô cạn. Hơn 50 thành phố Trung Quốc đã ghi nhận sự sụt lún liên tục, 75% rừng bị phá hủy...
Báo chí quốc tế gần đây xôn xao chuyện người đồng sáng lập mạng xã hội Facebook, anh Eduardo Saverin, xin từ bỏ quốc tịch Mỹ và cư trú dài hạn ở Singapore nhằm tránh thuế suất thuế thu nhập cao ngất ngưởng ở Mỹ.
Hôm 20/5, lãnh đạo 8 nền kinh tế phát triển gồm Anh, Canada, Pháp, Đức, Italy, Nhật Bản, Nga và Mỹ (G8) đã kết thúc hội nghị thượng đỉnh thường niên của nhóm tại Trại David (Maryland, Mỹ).
Các nhà lãnh đạo của Trung Quốc đã bắt đầu sử dụng đến các công cụ kích thích kinh tế để chặn đà suy giảm tăng trưởng. Nhưng theo giới quan sát, Bắc Kinh giờ không còn nhiều lựa chọn như trước.
Ngày 29-4 vừa qua, Thủ tướng Đức Angela Merkel lên tiếng bà sẽ gửi đoàn bác sĩ đến Ukraina để thảo luận với Tổng thống Viktor Yanukovich về việc đưa cựu Thủ tướng Tymoshenko đến Đức để chữa bệnh theo yêu cầu của bà Tymoshenko.
Trong những ngày gần đây, tình hình tại biển Đông lại có xu hướng nóng lên với những tranh chấp giữa Trung Quốc và Philippines. Đây là điều dễ hiểu vì lợi ích tại biển Đông đối với Trung Quốc và các nước tuyên bố chủ quyền ở khu vực này là rất lớn.
Một kế hoạch của chính phủ trung ương Trung Quốc nhằm tạo ra sự đột phá lớn trong công nghiệp du lịch trên hòn đảo nhiệt đới Hải Nam dự báo sự tăng trưởng vượt bậc trong kinh tế. Tuy nhiên, nó cũng làm rộng thêm khoảng cách giữa người giàu và người nghèo mà Bắc Kinh đang cố gắng thu hẹp.
So với phương Tây, các tổ chức xã hội của Trung Quốc còn rất không chín muồi, chưa thể hiện rõ tính chất tự chủ, tự nguyện, phi chính phủ; còn nặng tính quá độ, tương ứng với thực tế xã hội Trung Quốc đang ở thời kỳ chuyển đổi.
Chuyện Tổng thống Nga Vladimir Putin không tới tham dự hội nghị thượng đỉnh 8 nền kinh tế lớn nhất thế giới (G8), thay vào đó là Thủ tướng Dmitry Medvedev, đang tạo ra nhiều câu hỏi về lý do thực sự của nó.
Giá dầu thô thế giới tiếp tục phi mã do cuộc khủng hoảng chính trị tại Libya. Vài ngày qua, ước tính thị trường dầu thế giới mất khoảng 1 triệu thùng dầu/ngày từ nguồn cung 1,6 triệu thùng/ngày của Libya.
