Đó là hai "ngòi nổ" gây lo lắng cho cộng đồng quốc tế trong tuần khi thế giới chứng kiến những căng thẳng mới xung quanh cuộc khủng hoảng hạt nhân tại Iran và tình hình trên bán đảo Triều Tiên.
Với Iran, kể từ sau khi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) thông qua lệnh trừng phạt Iran thứ 4 (ngày 9-6), bầu không khí vùng Trung Cận Đông liên tục nóng. Những diễn biến trong tuần khiến dư luận lo ngại xảy ra "cơn địa chấn" nếu tình hình tiếp tục căng thêm nữa. Sức ép của các cường quốc phương Tây, đứng đầu là Mỹ đẩy tới Iran đã lên đến điểm đỉnh với sắc lệnh trừng phạt Iran vừa được Tổng thống Mỹ Barack Obama ký ban hành. Đây là một trong những biện pháp trừng phạt cứng rắn nhất với Teheran mà Quốc hội Mỹ thông qua từ trước đến nay. Theo đó, Washington áp dụng các biện pháp trừng phạt nhằm vào mặt hàng xăng và các sản phẩm từ dầu mỏ xuất khẩu sang Iran; đồng thời cấm các ngân hàng Mỹ giao dịch với những ngân hàng nước ngoài cung cấp dịch vụ cho Lực lượng Vệ binh cách mạng Iran. Cũng trong tuần, Lầu Năm Góc đã bố trí tàu sân bay thứ 3 hướng vào bờ biển Iran. Tàu này được yểm trợ bằng các tàu tấn công đổ bộ và 4.000 lính thủy đánh bộ, tăng sức mạnh tổng hợp của Mỹ tại vùng biển này lên ba tàu sân bay và 10.000 lính chiến đấu. Cùng thời điểm này, quân đội Mỹ còn thử nghiệm thành công đánh chặn tên lửa đạn đạo ở ngoài khơi quần đảo Hawaii thuộc Thái Bình Dương - như lời cảnh báo với lực lượng quân sự của Tehran.
Đã quá rõ, thế gọng kìm đang được Washington siết chặt vào Iran trên cả hai phương diện kinh tế lẫn quân sự. Sau lệnh trừng phạt của LHQ, nhiều công ty, tập đoàn lớn của các nước lần lượt rút dần khỏi quốc gia Hồi giáo này, đã hình thành thế cô lập toàn diện với Tehran. Mới đây, ngày 28-6, tập đoàn năng lượng hàng đầu Tây Ban Nha Repsol đã thông báo rút khỏi một dự án khai thác mỏ khí đốt lớn South Pars ở Iran. Cùng ngày, tập đoàn dầu mỏ Pháp Total cũng thông báo ngừng cung cấp xăng và các sản phẩm tinh chế từ dầu mỏ cho Iran. Trong khi đó, Ngân hàng trung ương Các Tiểu vương quốc Arập thống nhất đã yêu cầu tất cả các ngân hàng tư nhân và các tổ chức tài chính nước này phong tỏa tài khoản của những công ty hiện có quan hệ thương mại - tài chính mật thiết với Iran…
Căng thẳng leo thang giữa Iran và Mỹ hiện nay có thể dẫn tới một cuộc đối đầu quân sự khiến dư luận đang hết sức lo ngại. Vấn đề càng trở nên nghiêm trọng hơn khi phát biểu trong chương trình "Tuần này" của tổ hợp truyền thông ABC, Giám đốc Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) Leon Panetta cho rằng: "Iran có đủ lượng urani được làm giàu ở cấp độ thấp để chế tạo hai vũ khí hạt nhân" và các biện pháp trừng phạt mới không thể chặn đứng tham vọng hạt nhân của nước này. Trước áp lực của Mỹ và các cường quốc phương Tây, Tổng thống Iran Mahmoud Ahmadinejad tuyên bố, Teheran sẽ rút khỏi cuộc đàm phán với các cường quốc trên thế giới về chương trình hạt nhân của Iran cho đến cuối tháng 8-2010 như là một cách để trả đũa phương Tây; đồng thời ban bố tình trạng chiến tranh trên biên giới Tây Bắc của nước này để "canh chừng" lực lượng Mỹ và Israel đang tập trung lực lượng tại các căn cứ lục quân và không quân ở Azerbaijan.
Trong bối cảnh nguy cơ có thật về cuộc xung đột giữa Iran với Mỹ có thể bùng nổ bất cứ lúc nào thì khu vực Đông Bắc Á cũng xuất hiện những nấc thang căng thẳng mới.
Trong khi đó, vụ chìm tàu chiến Cheonan của Hàn Quốc vẫn tiếp tục đốt nóng bán đảo Triều Tiên. Bình Nhưỡng và Seoul đã có quan điểm cứng rắn về vụ việc này tại HĐBA LHQ. Trong thư gửi HĐBA của Đại sứ Triều Tiên Sin Son Ho tại LHQ, Bình Nhưỡng một lần nữa bác bỏ kết quả điều tra của nhóm điều tra đa quốc gia do Hàn Quốc đứng đầu cho rằng Triều Tiên đã phóng ngư lôi đánh đắm tàu Cheonan; đồng thời khẳng định cách hợp lý nhất để giải quyết vụ việc này là hai miền Triều Tiên cùng điều tra để làm sáng tỏ sự thật. Trong khi đó, Hàn Quốc cho rằng Bình Nhưỡng là thủ phạm và sẽ có hành động đáp trả mạnh mẽ, nếu CHDCND Triều Tiên không đưa ra lời xin lỗi, cam kết không có hành động tương tự trong tương lai. Bởi vậy, việc Tổng thống Hàn Quốc Lee Myung-bak và Tổng thống Mỹ Barack Obama, ngày 27-6, nhất trí hoãn thời điểm chuyển giao quyền chỉ huy tác chiến thời chiến (OPCON) đến ngày 1-12-2015, muộn hơn 3 năm so với thời điểm 4-2012 hai bên đã thỏa thuận, đã vấp phải sự phản ứng mạnh mẽ của Triều Tiên là điều dễ hiểu. Hãng thông tấn trung ương Triều Tiên (KCNA), ngày 1-7, dẫn lời người phát ngôn Ủy ban tái thống nhất hòa bình Triều Tiên khẳng định, việc trì hoãn thời điểm Hàn Quốc tiếp nhận OPCON "đang đẩy tình hình nguy hiểm hiện nay đến một giai đoạn nghiêm trọng hơn".
Hai "điểm nổ", hai nguy cơ dễ dẫn tới những đổ vỡ khôn lường đang ở thời điểm nhạy cảm. Sự ổn định, hòa bình cho thế giới là vấn đề cốt lõi cần có những "hành động tập thể" để giải quyết. Tuy nhiên, với những diễn biến dồn dập diễn ra trong tuần, thế giới không thể không lo ngại.
Tại Hội nghị cấp cao Châu Á diễn ra tại Daejeon, Hàn Quốc, Tổng Giám đốc IMF Dominique Strauss-Kahn đã phát biểu rằng: “Châu Á nổi lên như một động lực phát triển kinh tế toàn cầu kể từ sau cuộc khủng hoảng tài chính. Không ai có thể nghi ngờ rằng sự phát triển kinh tế của Châu Á đang đóng vai trò ngày càng tăng trong nền kinh tế Thế giới.”
Đó là "bước đi" đang diễn ra tại Ukraine khi nước này trở thành tâm điểm cuộc tập trận "Gió biển - 2010" cùng Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cả trên bộ lẫn trên không và trên Biển Đen. Sự kiện này cho thấy dù đã quyết định không gia nhập NATO - tổ chức quân sự lớn nhất hành tinh - nhưng quốc gia bên bờ Biển Đen này sẽ không quay lưng lại với "đồng minh" được hình thành dưới thời Tổng thống Viktor Yushchenko.
Chính phủ Trung Quốc luôn trộn lẫn khéo léo giữa viện trợ giữa chính phủ - chính phủ với các hình thức khuyến khích khác để các doanh nghiệp Trung Quốc mua tài sản ở nước ngoài. Và trong chính sách tiền tệ song phương, Bắc Kinh ưu tiên các công cụ đầu tư trực tiếp, trợ cấp trực tiếp, các khoản vay ưu đãi, khoản vay với thời hạn hào phóng hơn so với trên thị trường.
Trong dự báo triển vọng kinh tế toàn cầu công bố ngày 26/7, các tập đoàn tài chính Mỹ và quốc tế đều cho rằng nền kinh tế toàn cầu đang có xu hướng tăng trưởng chậm lại.
“Đối thoại thương mại toàn cầu” do giới doanh nghiệp Mỹ tổ chức vào hôm thứ Ba (27/7) đã thảo luận về vấn đề nguyên liệu thô và thương mại, các chuyên gia trong cuộc họp đã kêu gọi Quốc hội Mỹ: đừng chính trị hóa việc Trung Quốc đầu tư vào một nhà thép của Mỹ.
Tạm gạt tính chất cứng rắn gần như là thịnh nộ trong phát biểu của Bộ trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì sang một bên, để tìm hiểu một cách tỉnh táo mọi vấn đề nằm trong ý kiến ông Dương nêu lên, chúng ta sẽ thấy gì?
Một chuỗi các lỗi vi phạm từ việc hệ điều hành Windows bị treo đến việc ngắt báo động tùy tiện đã dẫn đến vụ nổ và chìm giàn khoan của BP hồi cuối tháng tư vừa qua.
Trong khoảng thời gian dài sắp tới, chuyện các chính sách kinh tế của Mỹ và châu Âu có thể được song song tiến hành hay không vẫn đang là một dấu hỏi chấm cho các chuyên gia kinh tế.
Những trận lụt và hạn hán gần đây đã khiến sản lượng cây trồng trên khắp châu Á giảm xuống thấp hơn mức trung bình. Hiệu ứng của các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt này có thể làm tăng giá lương thực và nạn đói ở những khu vực nghèo trên thế giới.
Tổng Thư ký Hội nghị Liên hợp quốc về thương mại và phát triển (UNCTAD) Supachai Panitchpakdi cho rằng sự phục hồi của nền kinh tế toàn cầu cho đến nay vẫn rất mong manh, do đó vẫn cần các gói kích thích kinh tế của các chính phủ để khỏi rơi vào tình trạng suy thoái mới hoặc trở lại cuộc khủng hoảng kép.
Theo thống kê của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), GDP của nền kinh tế thế giới năm 2009 đã giảm 0,9% do tác động lan rộng của cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu từ cuối năm trước. Tuy nhiên, nếu so với sự đi xuống của nền kinh tế toàn cầu, chi tiêu quân sự của các nước trên thế giới lại tăng gấp nhiều lần.
Ý định theo đuổi năng lượng hạt nhân của các nước ASEAN không phải là mới. Nhưng do nhu cầu ngày càng tăng đối với nguồn nguyên liệu hóa thạch nhập khẩu cùng những lo ngại về môi trường, thì ý định này càng trở nên nghiêm túc hơn.
Ngân hàng Thế giới (WB) cho biết, kinh tế thế giới đang trên đường phục hồi sau cuộc suy thoái, nhưng tốc độ tăng trưởng có thể bị tổn hại vì cuộc khủng hoảng nợ tại châu Âu và nhiều vấn đề khác. Theo đánh giá mới nhất của WB, tỷ lệ tăng trưởng của nền kinh tế toàn thế giới sẽ đạt khoảng từ 2,9% đến 3,3% trong hai năm 2010 và 2011 và sẽ tiếp tục tăng nhanh hơn trong năm 2012.
Từ khi hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao, trong 30 năm qua, quan hệ quân sự Trung - Mỹ giống như một vũ điệu tình bạn theo kiểu hai người bạn múa thường xuyên giẫm chân lên nhau. Những năm gần đây, giao lưu quân sự giữa hai nước ngày càng tăng, nhưng theo đó sự đối đầu cũng tăng lên, gây ra sự đứt quãng thường xuyên trong quan hệ.
Do kinh tế tăng trưởng bùng nổ, nước đang ra đi khỏi Trung Quốc: các ao hồ đang bốc hơi, các sông băng tan chảy, các dòng sông khô cạn. Hơn 50 thành phố Trung Quốc đã ghi nhận sự sụt lún liên tục, 75% rừng bị phá hủy...
Báo chí quốc tế gần đây xôn xao chuyện người đồng sáng lập mạng xã hội Facebook, anh Eduardo Saverin, xin từ bỏ quốc tịch Mỹ và cư trú dài hạn ở Singapore nhằm tránh thuế suất thuế thu nhập cao ngất ngưởng ở Mỹ.
Hôm 20/5, lãnh đạo 8 nền kinh tế phát triển gồm Anh, Canada, Pháp, Đức, Italy, Nhật Bản, Nga và Mỹ (G8) đã kết thúc hội nghị thượng đỉnh thường niên của nhóm tại Trại David (Maryland, Mỹ).
Các nhà lãnh đạo của Trung Quốc đã bắt đầu sử dụng đến các công cụ kích thích kinh tế để chặn đà suy giảm tăng trưởng. Nhưng theo giới quan sát, Bắc Kinh giờ không còn nhiều lựa chọn như trước.
Ngày 29-4 vừa qua, Thủ tướng Đức Angela Merkel lên tiếng bà sẽ gửi đoàn bác sĩ đến Ukraina để thảo luận với Tổng thống Viktor Yanukovich về việc đưa cựu Thủ tướng Tymoshenko đến Đức để chữa bệnh theo yêu cầu của bà Tymoshenko.
Trong những ngày gần đây, tình hình tại biển Đông lại có xu hướng nóng lên với những tranh chấp giữa Trung Quốc và Philippines. Đây là điều dễ hiểu vì lợi ích tại biển Đông đối với Trung Quốc và các nước tuyên bố chủ quyền ở khu vực này là rất lớn.
Một kế hoạch của chính phủ trung ương Trung Quốc nhằm tạo ra sự đột phá lớn trong công nghiệp du lịch trên hòn đảo nhiệt đới Hải Nam dự báo sự tăng trưởng vượt bậc trong kinh tế. Tuy nhiên, nó cũng làm rộng thêm khoảng cách giữa người giàu và người nghèo mà Bắc Kinh đang cố gắng thu hẹp.
So với phương Tây, các tổ chức xã hội của Trung Quốc còn rất không chín muồi, chưa thể hiện rõ tính chất tự chủ, tự nguyện, phi chính phủ; còn nặng tính quá độ, tương ứng với thực tế xã hội Trung Quốc đang ở thời kỳ chuyển đổi.
Chuyện Tổng thống Nga Vladimir Putin không tới tham dự hội nghị thượng đỉnh 8 nền kinh tế lớn nhất thế giới (G8), thay vào đó là Thủ tướng Dmitry Medvedev, đang tạo ra nhiều câu hỏi về lý do thực sự của nó.
