Trung Quốc cũng đang mắc nợ chồng chất giống Hy Lạp?

 

Theo thẩm định của Ngân hàng Standard Chartered (Anh), nợ công của Trung Quốc hiện lên tới 28.000 tỷ NDT (tương đương 3.200 tỷ euro), chiếm 68% GDP. Điều đáng lo ngại hơn là ngành ngân hàng Trung Quốc đang phải hứng chịu đến 9.000 tỷ NDT nợ khó đòi, tương đương 22% GDP của Trung Quốc. Kinh tế toàn cầu sẽ đi về đâu khi tăng trưởng của Trung Quốc bắt đầu chững lại và đến lượt Bắc Kinh bị vỡ bong bóng đầu cơ địa ốc?

Mới đây, tại Hội nghị Tài chính Quốc tế ở London, Chủ tịch Quỹ Đầu tư Trung Quốc đã mạnh dạn tuyên bố "Bắc Kinh không thể mua lại nợ có mức độ rủi ro cao của bất kỳ nước thành viên eurozone nào nếu các nhà lãnh đạo châu Âu không thông báo rõ ràng về đường lối giải quyết khủng hoảng". Tuy nhiên, trong lúc đó thì nhiều quan chức nghiên cứu tài chính quốc tế bày tỏ lo ngại rằng tốc độ tăng trưởng thần kỳ của Trung Quốc bắt đầu "hụt hơi".

Tại Trung Quốc, giới lãnh đạo chủ yếu dồn tiền vào khu vực địa ốc. Đối với tư nhân, mua nhà luôn là giải pháp tối ưu để đề phòng lạm phát. Tuy nhiên, điều gì sẽ xảy ra đối với các Cty nhà nước và giới ngân hàng khi giá nhà đất chững lại như trong 6 tháng gần đây - kể cả tại một số thành phố lớn của Trung Quốc - và mối đe dọa "vỡ bong bóng địa ốc" ngày càng rõ nét? Theo ông Victor Shil - Giáo sư trường Đại học Northwestern (Chicago), chuyên gia về kinh tế Trung Quốc - do các Cty nhà nước Trung Quốc được các ngân hàng quá ưu đãi nên rủi ro nợ khó đòi của các ngân hàng càng cao. Một nhân vật có uy tín khác từ viện nghiên cứu kinh tế độc lập Unirule tại Bắc Kinh cũng cho rằng Trung Quốc đang lâm vào "hội chứng Hy Lạp".

 Tình trạng nợ nần tại nước này còn nguy ngập hơn cả ở Mỹ và châu Âu bởi lẽ các tỉnh thành Trung Quốc, đặc biệt là các tỉnh nghèo và kém phát triển, đã dễ dàng được cấp tín dụng để mở mang kinh tế. Các doanh nghiệp nhà nước được cấp nhiều vốn nhưng lại làm ăn kém hiệu quả. Cuối năm 2010, do lo ngại nợ công ở cấp địa phương vượt khỏi tầm kiểm soát nên chính quyền trung ương đã cho tiến hành một cuộc kiểm toán. Theo đó, nhiều tỉnh thành đang bị đe dọa mất khả năng thanh toán. Trong số đó phải kể đến đảo Hải Nam, thiên đường du lịch của các tỷ phú Trung Quốc.

Bên cạnh vấn đề nợ công, Trung Quốc đang phải đau đầu giải quyết tình trạng lạm phát trước viễn cảnh tăng trưởng kinh tế chậm lại. Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tăng trưởng trong năm 2011 và 2012 của Trung Quốc sẽ chỉ khoảng 9% do tác động dây chuyền từ những khó khăn của Mỹ, châu Âu và Nhật Bản. Tỷ lệ lạm phát vẫn cao hơn so với mục tiêu mà Bắc Kinh đề ra. Từ mùa thu năm 2010, Trung Quốc liên tục siết lại chính sách tiền tệ, giới hạn mức cấp tín dụng để "hạ nhiệt giá cả thị trường, kể cả trong lĩnh vực địa ốc. Trong 9 tháng đầu năm 2011, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã ba lần tăng lãi suất. Với nguồn tín dụng "hạn hẹp" hơn, các doanh nghiệp tư nhân khó đi vay hoặc phải trả lãi lên tới 70%. Nhiều doanh nghiệp nhỏ phải đóng cửa.

Tuy vẫn còn quá sớm để cho rằng đến lượt kinh tế Trung Quốc bị khủng hoảng, nhưng đối với một đất nước phải nuôi sống gần 1,5 tỷ dân thì chỉ cần cỗ máy kinh tế chạy chậm lại cũng đủ để các lãnh đạo ở Bắc Kinh đau đầu. Nguy cơ về một cuộc khủng hoảng nợ công và khủng hoảng ngành ngân hàng càng làm tăng áp lực lên một chính quyền sắp chuyển giao quyền lực cho một thế hệ mới. Theo giới chuyên gia kinh tế, từ nhiều năm nay, các trung tâm nghiên cứu kinh tế và các tập đoàn đầu tư quốc tế đã bắt đầu lo ngại về một kịch bản suy trầm tại Trung Quốc. Tình hình đã trở nên rõ nét hơn từ hai tuần qua, khiến cho những tổ chức từng đưa ra dự báo lạc quan nhất cũng đều đồng ý là kinh tế Trung Quốc sẽ suy thoái và khủng hoảng.

 

[ Trở về]