Dệt may Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội mới để tăng thị phần và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đang vào mùa xuất khẩu cao điểm cuối năm, chỉ riêng trong tháng 8, ngành dệt may đã đạt kim ngạch xuất khẩu hơn 1 tỷ USD, góp phần đưa kim ngạch xuất khẩu 8 tháng năm 2010 đạt gần 6,9 tỷ USD. Xuất khẩu dệt may vượt chỉ tiêu 10,5 tỷ USD năm 2010 là điều chắc chắn. Thế nhưng, lực lượng lao động dệt may tại các doanh nghiệp (DN) đang vơi dần. Đó là mối lo lớn của từng DN và cũng là bài toán nan giải của ngành trước cơ hội mới.
Lao động: Ra nhiều hơn vào
Tình hình sản xuất, xuất khẩu hàng dệt may trong những tháng đầu năm 2010 có chiều hướng tích cực, với nhiều thuận lợi tốt về đơn hàng và thị trường. Hiện Việt Nam là điểm đến của làn sóng dịch chuyển sản xuất dệt may từ Trung Quốc. Tính đến thời điểm này, nhiều DN dệt may đã có đơn hàng sản xuất quý 1-2011, với đơn giá bán hàng cũng tăng lên 15%-20% so với năm 2009.
Ngành dệt may cần nhiều nhân lực vào những tháng cuối năm. Ảnh: Cao Thăng
Tuy nhiên, nhiều DN vẫn thiếu hụt lao động nghiêm trọng. Có được lao động đã khó, giữ được người lao động càng khó hơn, đó là một thực tế hầu hết DN chia sẻ. Tại Tổng Công ty Dệt may Gia Định, trong 15 đơn vị thành viên, tính đến nay chỉ có 3 đơn vị giữ được số lao động nhỉnh hơn một chút so với đầu năm 2010, trong khi ở các DN còn lại, số lao động mới ít hơn số lao động bỏ việc, nghỉ việc (hầu hết là công nhân trực tiếp sản xuất). Điều này đã và đang ảnh hưởng lớn đến kế hoạch sản xuất của các DN.
Công ty Dệt Sài Gòn cho biết, từ đầu năm đến nay, số lao động của đơn vị đã giảm 20%, trong đó, lao động ngành dệt, nhuộm chiếm đến 50%. Ngành dệt, nhuộm mang tính đặc thù hơn ngành may nên lao động tuyển vào đòi hỏi phải có tay nghề. Nhưng với tình trạng khan hiếm lao động, dù đã hạ tiêu chuẩn tuyển chọn, đào tạo nghề cho công nhân nhưng DN vẫn khó giữ được người lao động.
Lực lượng lao động trẻ không còn, lao động ở khoảng 40-50 tuổi, gắn bó lâu dài với DN cũng tính đường nghỉ việc. Với những đối tượng như thế, ngoài khó khăn về việc mất, thiếu lao động, DN cũng phải đối mặt với việc chi trả tiền trợ cấp thôi việc (mỗi trường hợp như thế, DN phải chi trả 40 - 50 triệu đồng/người). Thực tế, chính sách chăm lo cho người lao động vô hình chung đang trở thành một gánh nặng DN phải chịu trận. Nhiều DN bức xúc, tình trạng lao động xin nghỉ việc ở DN này để được hưởng trợ cấp, sau đó lại nộp đơn làm việc ở DN khác. Thậm chí, nhiều DN phải “ngậm bồ hòn”, nhận người cũ vào làm lại vì đang cần lao động có nghề!
Giữ chân người lao động bằng cách nào?
Tại cuộc họp của Hội Dệt may- Thêu đan TPHCM vừa diễn ra vào giữa tháng 8-2010, hầu hết các DN nhìn nhận, lý do quan trọng hàng đầu dẫn đến việc công nhân nghỉ việc, không gắn bó với nghề là chính sách tiền lương. Với mức lương dưới 2 triệu đồng/người/tháng, DN dệt may tại TPHCM khó giữ chân người lao động. Ngay cả các DN ở tỉnh gần TPHCM như Long An, Bình Dương, mức lương trên chỉ mới là điều kiện đủ để người lao động ở lại. Với mức sống, giá cả, chi phí sinh hoạt đang tăng dần như hiện nay, để người lao động có thể sống được bằng đồng lương, thu nhập cũng phải 2,5- 3 triệu đồng/tháng.
Ông Nguyễn Ân, Tổng Giám đốc Công ty CP SX-TM May Sài Gòn (Garmex), cho biết, với khoảng 2.700 - 2.800 lao động, đến thời điểm này, Garmex yên tâm thực hiện đơn hàng cho mùa cao điểm cuối năm. Để giữ lực lượng ổn định, gắn bó lâu dài, DN luôn đặt vấn đề chăm sóc người lao động lên hàng đầu. Hiện DN đang hướng đến mức lương trung bình 3,5 triệu đồng/tháng. Vào tháng tết, lao động được hưởng thêm tháng lương thứ 13 (bằng 2 tháng lương).
Tại Công ty May Sài Gòn 3, bí quyết để người lao động không chán là tăng ca ít. Việc giảm giờ làm cũng là một động lực tạo hưng phấn tăng sản lượng, đồng thời chất lượng cũng được đảm bảo. Đây là một trong những DN trả mức lương khá tốt cho người lao động. Là DN cổ phần, khi người lao động gặp khó khăn về tài chính, muốn bán cổ phần của mình để trang trải, DN sẵn sàng mua lại với cam kết sẽ bán lại cho người lao động khi họ có nhu cầu mua lại sau đó, với giá bán lại vẫn như cũ, người lao động chỉ trả thêm một khoản phí nho nhỏ. Với những lao động có ít cổ phần hoặc không có, DN cho mượn và thu tiền trả dần.
Ngoài việc đầu tư cải tiến công nghệ, tăng năng suất, thu nhập cho người lao động, Công ty CP Giày da và May mặc xuất khẩu (Legamex) cũng đã từng bước “lay động” tình cảm người lao động bằng nhiều chính sách chăm lo đời sống như xây dựng nhà lưu trú cho công nhân, bữa sáng giá rẻ, cho lao động mượn máy móc dư thừa để người lao động cùng gia đình gia công tại nhà để tăng thu nhập…
Sau một năm bị suy giảm mạnh vì quyết định đánh thuế chống bán phá giá giày mũ da của châu Âu, từ năm 2010, ngành da giày xuất khẩu Việt Nam đã tăng trưởng lại.
Theo phản ánh của nhiều doanh nghiệp dệt, giá nguyên liệu đầu vào, đặc biệt là bông nhập khẩu trong tháng 8 vừa qua đã tăng đến 15% so với giá tháng 7, và tăng 45% so với cùng kỳ năm trước, đang đẩy các doanh nghiệp vào tình thế khó khăn.
Chủ trương đẩy mạnh sản xuất nguyên phụ liệu ngành da giày nhằm giảm dần sự lệ thuộc vào nhập khẩu đang gặp nhiều trở ngại, do các địa phương không dành quỹ đất cho đầu tư nhà máy.
Các doanh nghiệp xuất khẩu dệt may đang vô cùng bức xúc vì việc hàng hóa đang bị ùn tắc ở cảng Hải Phòng khá nhiều nhưng lại phải nộp thêm chi phí bất hợp lý.
Tin từ Hiệp hội Da giày Việt Nam (Lefaso), do thuận lợi về đơn hàng và thị trường, trong năm nay kim ngạch xuất khẩu của ngành da giày có thể đạt 5,4 tỷ USD (trong khi kim ngạch năm 2009 chỉ đạt 4,1 tỷ USD do kinh tế toàn cầu suy thoái), trong đó giày dép các loại đạt 761 triệu đôi, cặp túi các loại đạt 98 triệu cái…
Hiệp hội Da giày Việt Nam (Lefaso) cho biết, năm 2010 kim ngạch xuất khẩu của ngành Da giày có thể đạt 5,4 tỷ USD và đang đứng trong tốp 5 nước xuất khẩu giày lớn trên thế giới. Tuy nhiên, ngành vẫn đối diện nhiều trở ngại.
Theo Hiệp hội da giày Việt Nam (Lefaso), bảy tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu da giày cả nước đạt 2,75 tỷ USD, tăng 13,8% so cùng kỳ năm trước. Với kim ngạch xuất khẩu này, da giày tiếp tục là một trong 10 mặt hàng xuất khẩu có kim ngạch hơn 1 tỷ USD. Ðây là tín hiệu đáng mừng đối với ngành da giày Việt Nam trong bối cảnh giày mũ da Việt Nam vẫn đang chịu mức thuế xuất khẩu 10% vào EU và không được hưởng cơ chế ưu đãi thuế quan phổ cập GSP.
Trong năm 2010, ngành dệt may được nhận định là sẽ giữ được mức tăng trưởng tốt và khả năng hoàn thành mục tiêu 10,5 tỷ USD như kế hoạch đề ra là trong tầm tay.
Hiệp hội da giày Việt Nam (Lefaso) cho biết: Trong tháng 9 tới, một số sự kiện quốc tế trong ngành da giày sẽ được tổ chức tại Việt Nam với điểm nhấn là giúp các nhà sản xuất da giày trong nước khai thác thị trường nội địa và các thị trường khu vực này.
Dệt may đang “ăn nên làm ra” vì đơn hàng khá dồi dào. Không lo về đầu ra nhưng các doanh nghiệp ngành này vẫn không “ăn ngon ngủ yên” bởi còn nhiều khó khăn, trở ngại trong hoạt động sản xuất.
Theo báo cáo từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), tính đến nay các hồ thủy điện lớn trực thuộc EVN đã xả nước đủ cung cấp cho khoảng 70% diện tích lúa vụ đông xuân.
Mô hình trồng khoai tây khảo nghiệm bằng phương pháp làm đất tối thiểu che phủ bằng rơm rạ sau ba năm thực hiện đã cho thấy hiệu quả vượt trội so với những phương pháp truyền thống trước đây.
Nhiều người biết anh Trần Ngọc Chiến ở ấp Thành Tân, xã Thành Đông, huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long bởi anh là tấm gương vượt khó và khá thành công trong trồng khoai lang Nhật xuất khẩu.
Theo Hiệp hội cà phê, ca cao Việt Nam (Vicofa), năng suất và sản lượng cà phê niên vụ 2012 - 2013 sẽ giảm là do ảnh hưởng của các đợt áp thấp nhiệt đới, cơn bão số 7 và gió mùa đông bắc vừa qua tràn vào, gây mưa phùn tại khu vực Tây Nguyên.
Ông Bùi Đăng Hưng, Chủ tịch Hiệp hội thanh long Bình Thuận, cho biết, Cơ quan Sáng chế và Nhãn hiệu Mỹ (USPTO) đã cấp văn bằng bảo hộ nhãn hiệu chứng nhận cho "Thanh long Bình Thuận." Nhãn hiệu được bảo hộ gồm các từ “Bình Thuận,” “DRAGON FRUIT” và hình quả thanh long.
Theo Vasep, năm 2010, top 10 doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Việt Nam chiếm hơn 20% kim ngạch xuất khẩu trong cả nước. Trong đó, 6 doanh nghiệp có thế mạnh là xuất khẩu tôm và 4 doanh nghiệp xuất khẩu cá tra.
Sau mỗi vụ rươi, với giá thành như hiện nay (khoảng 350 – 400 nghìn đồng/1kg) mỗi gia đình làm rươi ở Ninh Bình thường thu được 40 – 50 triệu đồng/vụ.
Vấn nạn tôm bị nhiễm hóa chất đã xảy ra vài năm gần đây, làm mất dần uy tín thủy sản VN, gây thiệt hại cho DN, đặc biệt khi XK vào những thị trường khắt khe về chất lượng như Nhật Bản. Tuy nhiên, thực tế các ngành chức năng mới chỉ đẩy mạnh kiểm tra tại các nhà máy (tức là khâu chế biến), còn vẫn bỏ ngỏ khâu nuôi trồng.
Mặc dù ảnh hưởng của cuộc suy thoái kinh tế toàn cầu đã làm cho sức mua tại hầu hết các thị trường lớn của ngành dệt may như Mỹ, EU, Nhật... sụt giảm nghiêm trọng, nhưng ngành dệt may VN đã nỗ lực cạnh tranh với các nước XK để giành lấy phần thị trường đang bị co hẹp, đồng thời đẩy mạnh việc chiếm lĩnh thị trường nội địa. Ông Lê Quốc Ân - Chủ tịch Hiệp hội Dệt May VN đã có cuộc trao đổi với báo giới xung quanh nội dung này.
"Năm 2010, chúng tôi sẽ cố gắng phấn đấu tăng trưởng giá trị xuất khẩu sản phẩm gỗ từ 8-10% so với năm nay. Hiệp hội sẽ đăng ký với Bộ Công Thương kim ngạch khoảng 3 tỷ USD", Tổng thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, ông Nguyễn Tôn Quyền, nói với VnEconomy ngày hôm qua.
Chiến lược phấn đấu đến năm 2010, kim ngạch xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ (TCMN) phải đạt 1,5 tỷ USD là có khả năng thực hiện được. Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế để đạt được chỉ tiêu này, nhất là trong bối cảnh khó khăn như hiện nay thì thời gian tới cần có sự liên kết giữa các cơ quan quản lý nhằm kết hợp hài hòa và tối ưu hóa các nguồn lực cho phát triển ngành hàng này. Trong đó, các DN rất cần sự hỗ trợ kịp thời từ Chính phủ thông qua các chương trình bảo tồn làng nghề, khuyến công và xây dựng hạ tầng cơ sở.
Xác định rõ tầm quan trọng của ngành công nghiệp ô tô trong quá trình phát triển của đất nước, từ những năm đầu của thập niên 90, Việt Nam đã đưa ra nhiều khuyến khích nhằm thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia vào ngành công nghiệp này. Ngày 5/10/2004, Thủ tướng Chính phủ đã ký quyết định số 177/2004/QĐ-TTg “Về việc phê duyệt quy hoạch phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đến năm 2010, tầm nhìn đến 2020”. Tuy nhiên, sau gần 5 năm triển khai thực hiện, nhiều chỉ tiêu của quy hoạch đã không thực hiện được hoặc hầu như chắc chắn không thực hiện được, nhất là những chỉ tiêu đến năm 2010. Những chỉ tiêu đến năm 2020 cũng rất khó có thể thực hiện được. Để làm rõ vấn đề này cần phải tính các nguyên nhân, thực trạng phát triển và đưa ra các giải pháp để bảo đảm thực hiện được các mục tiêu phát triển của ngành ô tô ở Việt Nam.
Trong 3 tháng qua, giá nhiều loại vật liệu xây dựng (VLXD) đã tăng liên tục. Giới kinh doanh dự báo, khả năng giá nhiều loại VLXD còn tăng. Thông tin này đã làm cho nhiều người có kế hoạch xây dựng nhà phải tính toán lại...
Việc chọn Việt Nam làm cứ điểm sản xuất để xuất khẩu ra toàn thế giới của các tập đoàn như Samsung, Canon, Intel... là tín hiệu cho thấy cơ hội để phát triển ngành công nghiệp phụ trợ của Việt Nam đã đến.
Cách tạo dựng công nghiệp ô tô dựa quá nặng vào các nhà đầu tư nước ngoài đã khiến ngành ô tô của VN phát triển khá ì ạch, tạo ra những khó khăn cho các doanh nghiệp VN khi tham gia lĩnh vực này. Tinkinhte xin đăng lại bài viết của chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan trên SGGP về vấn đề này.
Cuộc khủng hoảng tài chính và suy thoái kinh tế toàn cầu đã ảnh hưởng tới nền kinh tế cả nước nói chung và thu hút đầu tư vào các khu kinh tế (KKT) miền trung nói riêng. Nhiều nhà đầu tư đã xin giãn tiến độ triển khai dự án. Các KKT miền trung cần điều chỉnh, lựa chọn những dự án và giải pháp hợp lý để thu hút đầu tư, phát triển mô hình KKT một cách có hiệu quả.
Được đánh giá là một ngành hàng mà Việt Nam có nhiều thế mạnh, nhưng ngành gốm sứ Việt Nam đang có sự phân cực rất rõ. Những đơn vị sản xuất công nghiệp - đa phần là gốm sứ xây dựng - đã và đang phát triển mạnh mẽ, trong khi dòng gốm thủ công mỹ nghệ đang gặp khó khăn rất lớn.
Tăng trưởng của Tổng công ty cổ phần Bia - Rượu – Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco) là 38,3%; của Tổng công ty cổ phần Bia - Rượu – Nước giải khát Hà Nội (Habeco) là 28,3% và của toàn ngành nói chung là 11,8% trong năm 2008 đã cho thấy sức hấp dẫn của những ngành hàng này, đặc biệt khi mà nhiều ngành hàng khác đang phải vật lộn để có đơn hàng.
Theo ASX Alphaliner, đội tàu của 100 hãng tàu vận tải hàng đầu trên thế giới hiện gồm khoảng 6,000 tàu đang hoạt động, trong đó có khoảng 5,000 tàu là các tàu container.
