Sự sụt giảm hàng tồn kho và những hệ lụy

Mặc dù hàng tồn kho (hay ở Việt Nam vẫn gọi là tích lũy tài sản lưu động) chỉ là một nhân tố nhỏ cấu thành nên GDP, nhưng diễn biến hàng tồn kho bất thường vẫn có thể dẫn tới những hệ lụy kinh tế không thể coi nhẹ. Nhu cầu tiêu dùng trong nước được đáp ứng bởi nguồn cung nội địa là cơ sở cho sự tăng trưởng bền vững.

Năm 2009, theo tổng cục Thống kê, GDP tăng trưởng 5,32% trong đó tổng tích luỹ tăng 4,31% và tăng trưởng về tích luỹ thấp hơn tăng trưởng về GDP là do tăng trưởng về tồn kho giảm -26,18%, trong khi tăng trưởng về tích luỹ tài sản cố định vẫn tăng đến 8,73%. Tuy nhiên, tới hết 10 tháng đầu 2009, hàng tồn kho vẫn tăng khoảng 6,23% so với cuối 2008. Vậy thì chỉ trong vòng 2 tháng, nguyên nhân nào dẫn tới việc hàng hóa giảm mạnh và tác động của việc này với thực trạng kinh tế tại Việt Nam hiện nay như thế nào? Ngoài ra, theo số liệu của Tổng cục Thống kê công bố tỷ lệ tăng về tồn kho năm 2000  là 9%, từ năm 2005 đến 2008 đều  rất  cao (33,5%; 37,2%; 36,6% và 33,2%), thì mức sụt giảm hơn 26% này là rất mạnh. Nền kinh tế chuyển từ thiếu cầu (hoặc thừa cung) sang thiếu cung. 

Tỷ trọng tồn kho chiếm trong GDP theo cả hai loại giá cũng tăng dần, theo giá thực tế tỷ lệ này của năm 1999 là 1,93% đến năm 2008 là 5,13%; theo giá so sánh tỷ lệ tồn kho chiếm trong GDP cao hơn ở những năm gần đây, năm 1999 là 1,77% đến năm 2008 là 5,85%. Tuy nhiên ước tính, hàng tồn kho chỉ chiếm khoảng 3% GDP của năm 2009. 

Tổng giá  trị hàng  tồn kho của các doanh nghiệp niêm yết vẫn giữ được mức tăng  trưởng khá cao trong 3 quý đầu năm 2009, trong đó giá  trị hàng tồn kho – nguyên vật liệu tăng dần qua các quý và hàng tồn kho –  thành phẩm giảm dần qua các quý thể hiện sự tiêu thụ hàng hóa khi cầu tăng và kinh tế bắt đầu tạm ngừng suy giảm.

Ở Việt Nam, năm 2009, tiêu dùng cuối cùng của hộ gia đình tăng trưởng 3,85%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng tăng 18,6%, loại trừ yếu tố giá thì tăng 11% so với 2008. Cần lưu ý rằng, tốc độ tăng trưởng tiêu dùng cuối cùng của hộ gia đình đã giảm 9,3% trong quý 1/2009, giảm 2,05% trong 6 tháng đầu năm và quay đầu tăng mạnh 8,35% và 9,28% trong quý 3 và 4/2009.

Về mặt cung, sản xuất công nghiệp tăng 7,6% so với năm 2008  trong khi sản xuất nông  lâm nghiệp  tăng 3%. Xuất  khẩu năm 2009 mặc dù giảm về giá  trị  (9,7%) nhưng  tăng về  lượng  (11,08%) và đặc biệt  tăng  trong 3 tháng cuối năm. Như vậy, hoàn toàn có thể cho rằng hàng tồn kho giảm mạnh 2 tháng cuối năm là do phục vụ cho xuất khẩu và tiêu dùng hộ gia đình tăng cao trong quý 4/2009. 

Trên lý thuyết, tồn kho cũng là một nhân tố của cầu (GDP = tiêu dùng cuối cùng) và một điều dễ nhận thấy khi kinh tế không tăng trưởng hoặc suy giảm, doanh nghiệp không bán được hàng, tiêu dùng của dân cư hoặc xuất khẩu cũng giảm xuống, lượng tồn kho tăng lên và doanh nghiệp phản ứng bằng cách cắt giảm sản xuất, sa thải lao động để tiết kiệm chi phí và nền kinh tế tiếp tục đi xuống. Đến khi hàng tồn kho giảm xuống đến mức được coi là cực tiểu cũng như giá cả hạ  thấp thì sẽ xảy ra hiện tượng tích trữ, đồng thời với cầu tiêu dùng bắt đầu tăng, doanh nghiệp sẽ đẩy mạnh sản xuất trở lại. Giai đoạn này thường trùng với sự kết thúc của chu kỳ suy thoái kinh tế. 

Diễn biễn tích lũy hàng tồn kho của Việt Nam hoàn toàn ngược lại với diễn biến kinh  tế bình thường, lý do là chính sách kích cầu mà tác dụng trước tiên lại là kích cung. Trong nửa đầu 2009  khi nhu cầu tiêu dùng sụt giảm, các biện pháp hỗ trợ của Chính phủ tập trung chủ yếu vào việc hỗ trợ lãi suất, giúp các doanh nghiệp giữ được tốc độ sản xuất, hàng tồn kho do đó tăng là tất yếu vì doanh nghiệp không bán được hàng  (kể cả có không tăng sản lượng sản xuất). Khi kinh tế thế giới bắt đầu phục hồi các doanh nghiệp lấy hàng trong kho ra bán mà không vội tăng sản xuất, do vậy hàng tồn kho bắt đầu giảm mạnh trong giai đoạn sau của 2009. 

Hàng hóa giảm, trong bối cảnh cung tiền tăng, và kinh tế phục hồi, nhu cầu tiêu dùng tăng sẽ dẫn tới nhu cầu của doanh nghiệp thu mua nguyên vật liệu, máy móc để tăng lượng sản xuất. Các doanh nghiệp sẽ tăng tích lũy hàng tồn kho trong vài tháng tới, cộng với sự phục hồi cầu tiêu dùng dẫn tới tăng trưởng mạnh và sức ép lên lạm phát tiếp tục là khá cao.

Việc hỗ trợ lãi suất đã và vẫn đang đưa ra nhiều thắc mắc về hiệu quả sử dụng vốn thì thời điểm hiện nay khi vấn đề thanh khoản của hệ thống ngân hàng và tín dụng nhỏ giọt xảy ra, tình trạng thiếu vốn để doanh nghiệp sản xuất là dễ hiểu và như vậy khoảng cách giữa nguồn cung nội địa và nhu cầu tiêu dùng trong nước sẽ cần một khoảng thời gian nhất định để thu hẹp. 

Vì hai lý do trên, dĩ nhiên nhập khẩu sẽ tăng, trong khi tỷ giá cũng ở mức cao một phần do giá trị của đồng Việt Nam giảm, một phần do chính sách kích thích xuất  khẩu thì khối lượng cũng như giá trị nhập khẩu sẽ càng tăng, và một cái vòng luẩn quẩn nữa lại được hình thành.

Như vậy, khi hàng tồn kho sụt giảm mạnh một cách không bình thường thì nguy cơ lạm phát tăng cao trở lại từ giữa năm 2010 là rất có cơ sở và trong bối cảnh vẫn duy trì lãi suất cơ bản thì việc tiếp tục tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát cũng cần được tính tới.

(Theo Diễn đàn doanh nghiệp // Báo cáo CTCK Artex)

  • Phòng, chống rửa tiền: kinh nghiệm của các nước và bài học cho Việt Nam (phân I)
  • Ổn định thị trường tài chính và những vấn đề đặt ra
  • Khủng hoảng nợ dưới chuẩn tại Mỹ: Từ A đến Z
  • Sử dụng đòn bẩy tài chính trong đầu tư: Tìm kiếm lợi nhuận từ rủi ro
  • Châu Á bùng nổ hoạt động mua bán và sáp nhập doanh nghiệp
  • Chiến lược chi tiêu phá cách trong bối cảnh suy thoái
  • 10 thương vụ M&A tiêu biểu tại Việt Nam
  • Thoái vốn để huy động thêm vốn
  • Thay đổi cách nghĩ về thị trường tài chính
  • Chuyện lương, thưởng của giới tài chính
  • Xu hướng mua bán sáp nhập sẽ tập trung vào ngành nào?
  • Doanh nghiệp đối mặt 6 yếu tố làm tăng chi phí
  • Thương hiệu ngành tài chính: Đã qua thời... mộc mạc
 tinkinhte.com
 tinkinhte.com
 tin kinh te - tinkinhte.com
 tin kinh te - tinkinhte.com
  • Bí quyết thành công của các tỷ phú thế giới
  • Vì sao Trung Quốc ít thương hiệu quốc tế?
  • Bất ngờ với thu nhập “khủng" từ nghề nấu cỗ
  • Dự án kinh doanh bạc tỷ của giới trẻ
  • DN phân phối bán lẻ nước ngoài: “Tọa sơn quan hổ đấu”
  • Tiến sĩ bỏ đam mê kỹ thuật đi buôn
  • Nuôi chồn để bán... càphê thượng hạng
  • Nữ tướng dám thách thức Apple
  • 7 lời khuyên của tỷ phú Mỹ cho người khởi nghiệp
  • Lý do nào CEO Yahoo chưa ấm chỗ đã ra đi?

Loading content failed
Davinmo | Vietnam Business News | Tin suc khoe | Gia vang SJC | Thi truong vang | Ống nhòm hồng ngoại | Bán ống nhòm | Máy bộ đàm cầm tay | Máy định vị cầm tay | Thymomodulin | May bo dam | Tin tuc trong ngay | Bo sung Canxi | Omega 3 | Thi truong chung khoan | Kinh te Viet Nam Kinh te the gioi Kinh te My Kinh te Nhat Kinh te Anh Kinh te Han Quoc Kinh te Trung Quoc Chinh sach tien te Thi truong chung khoan |  Tang truong kinh te Ty le lam phat Thi truong xuat khau Thi truong my Thi truong Nhat Thi truong Anh Thi truong Han Quoc Thi truong Trung Quoc Chien luoc kinh doanh Thuong mai dien tu Tiep thi truc tuyen Nguyen Tan Dung Nguyen Minh TrietNong Duc Manh Nguyen Thien Nhan Nguyen Phu Trong Ho Cam Dao On Gia Bao Xuat khau Nhap Khau thi truong thep Ca phe Cao suCan can thanh toanCan can thuong mai Dau tu truc tiep Bat dong san Du an dau tu Thi truong nha dat Do thi Doanh nghiep Doanh nhan Hop tac xaVo Tri ThanhVu Thanh Tu AnhLe Dang Doanh Vo Hong PhucPham Gia Khiem Hoang Trung Hai Pham Quang Nghi Nguyen The Thao Vu Van Ninh Nguyen Sinh HungLy Quang DieuNguyen Quang ATran Van Tho Vo Hong PhucVu Dinh Anh Nguyen Duc KienCao Si KiemNguyen Minh Phong Le Xuan Nghia Tran Du Lich
ChèCà phêCa caoNgôGạoĐậuLạcLúa mìBột mìLương thựcLúaRauMiếnThủy sảnTômCuaMăngXi măngGiấyGiầyDépMobileĐiện thoạiMáy TínhMáy nổMáy phátMayXeXe máyXe đạpÔ tôXe đạp điệnXe tảiMáy baySân BayMỏKhai khoángĐiệnThủy điệnNhiệt điệnThủy lợiThời trangĐồng hồThuốcNướcPhần mềmDu lịchNồiChảoJeansCá traNông thônNông nghiệpTư vấnHoaHoa quảCạnh tranhMarketingTiếp thịBànGhếNội thấtmáy chủMáy inThẻTín dụngLãi suấtđènÁoQuầngiá trịthị trườngchuyển giaoứng dụngcông nghệsản xuấtchế biếntiêu thụnông sảnthủ công mỹ nghệthủ côngmỹ nghệChuốiChỉ tiêuSáng chếBản quyềnSở hữuTài sảnKế toánThành thịMâu thuẫnhạ tầngLuậtnghị địnhPháp lệnhThông tưchỉ thịNghị quyếthiệp ướcphòng thương mạiHướng dẫnLoaâm thanhánh sángmáy ảnhGỗSàn gỗđộng cơy tếthiết bị y tếdược phẩmdượcrượubiađiện tửđiện máythiết bị điệndụng cụkhu công nghiệpkhu chế xuấtđồngchìbạch kimkim cươnglao độngviệc làmdạy nghềcông nghiệp phụ trợsữanước ngọtthandầuvật liệuvật liệu xây dựngmủ cao suhạt tiêuớtcâylâm sảnđiềuGaskhách sạnhội chợtriển lãmkiệntranh chấpnhựaxúc tiếnxúc tiến thương mạicần báncần muahợp tácthuếbiểu thuếđặc sảnkhách sạnnhà hàngKhokho ngoại quantiêu dùngngười tiêu dùngthiết kếđối táctìm đối tácTreMây treKhoáng sảnHải sảnThuyềnTàuVũ khíSúngBomMìnTủGiườngGạchSơnWebBáoTạp chíViệnNghiên cứuTônLịch sửVăn hóađiện ảnhSaoNgôi saoSiêu xeThị trường vàng

Copyright © 2009  USS Corp . All rights reserved.
Giấy phép số 107/GP-TTĐT do Cục QLPTTT&TTĐT - Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 26/8/2009.
Ghi rõ nguồn "tinkinhte.com" hoặc "Cổng thông tin kinh tế Việt Nam và thế giới " khi bạn phát hành lại thông tin từ trang này.
Địa chỉ: 13 Ngõ 54 Phố Kim Ngưu - Quận Hai Bà Trưng - Hà Nội
Điện thoại:04.3972 4800 - Fax:04.3972 4801 - Mobile: 0127 399 6475 // 098 300 6168 ( Mr. Mạnh Toàn ) -  Email Tin kinh te