Mấy tháng nay dư luận xôn xao về chuyện nhà toán học thiên tài người Nga Grigory Perelman, người đã chứng minh được giả thuyết Poincaré, bài toán của thế kỷ, có thể sẽ từ chối nhận giải thưởng 1 triệu đôla của viện Clay. Cách đây bốn năm, chính ông cũng đã từ chối huy chương Fields, giải thưởng danh giá nhất dành cho các nhà toán học. Xung quanh chuyện này có rất nhiều điều thú vị về nhân tình thế thái. Tờ The New Yorker đã có một loạt phóng sự về đề tài này. Sài Gòn Tiếp Thị lược trích giới thiệu cùng bạn đọc qua bản dịch của dịch giả Phạm Văn Thiều.
Kỳ 1: Người Trung Quốc và bài toán thế kỷ
Một buổi tối, ngày 20.6.2006, vài trăm nhà vật lý, trong đó có một người từng đoạt giải Nobel, tụ tập trong phòng họp của khách sạn Hữu Nghị ở Bắc Kinh để nghe một báo cáo của nhà toán học người Trung Quốc Shing-Tung Yau. Vào cuối những năm 1970, khi chưa đầy ba mươi tuổi, ông đã có một loạt đột phá góp phần dẫn tới cuộc cách mạng của lý thuyết dây trong vật lý học và thêm vào đó ông đã được nhận huy chương Fields – một phần thưởng danh giá nhất trong toán học và ông trở nên nổi tiếng trong cả hai lĩnh vực (toán học và vật lý) như một nhà tư tưởng có khả năng kỹ thuật vô song.
Nhà toán học Shing-Tung Yau
Niềm tự hào của toán học Trung Quốc
Sau đó, Yau đã trở thành giáo sư toán của đại học Harvard, viện trưởng viện Toán học ở Bắc Kinh và Hong Kong, chia sẻ thời gian giữa Mỹ và Trung Quốc. Bài giảng của ông ở khách sạn Hữu Nghị là một phần của hội nghị quốc tế về lý thuyết dây do ông tổ chức với sự hỗ trợ của Chính phủ Trung Quốc nhằm khích lệ những tiến bộ gần đây của nước này trong lĩnh vực vật lý lý thuyết. (Hơn 6 ngàn sinh viên tụ tập ở đại lễ đường Nhân dân để đợi được phát bản báo cáo chính của Stephen Hawking, một người bạn thân của Yau).
Không có nhiều người trong cử toạ biết về chủ đề bài giảng của Yau: đó là giả thuyết Poincaré, một bài toán hắc búa đã tồn tại một thế kỷ về những đặc trưng của các mặt cầu ba chiều, mà vì những hệ quả quan trọng của nó trong toán học và vũ trụ học, cũng như vì nó đã làm thất bại mọi ý đồ nhằm giải nó trong quá khứ, nên các nhà toán học coi nó như chiếc chén thánh.
Là một người đàn ông 57 tuổi, chắc nịch, đeo kính gọng đen, mặc chiếc sơmi ngắn tay, Yau đứng trên bục giảng, hai tay đút túi quần, kể về hai sinh viên của ông là Xi-Ping Zhu và Huai-Dong Cao đã hoàn tất chứng minh giả thuyết Poincaré chỉ mới ít tuần trước. “Tôi rất kỳ vọng vào công trình của Zhu và Cao”, Yau nói, “Các nhà toán học Trung Quốc hoàn toàn có đủ lý do để tự hào về một thành công lớn lao trong việc giải quyết được trọn vẹn một bài toán hóc búa như thế”.
Ông nói rằng Zhu và Cao phải hàm ơn một cộng sự lâu năm người Mỹ của ông là Richard Hamilton, người xứng đáng được coi là có uy tín nhất trong việc giải bài toán Poincaré. Ông cũng có nhắc tới Grigory Perelman, một nhà toán học Nga mà ông công nhận là đã có một đóng góp quan trọng. Tuy nhiên, Yau nói: “Trong công trình của Perelman, mặc dù là rất đẹp, nhưng nhiều ý tưởng then chốt của chứng minh mới chỉ là những phác thảo, thường còn thiếu các chi tiết”. Và ông nói thêm, “Chúng tôi rất muốn gặp Perelman để bàn thảo. Nhưng ông ta sống ở St. Petersburg và từ chối giao tiếp với những người khác”.
Nhà toán học Grigory Perelman đã từng từ chối giải thưởng danh giá
Trong suốt 90 phút, Yau thảo luận về một số chi tiết có tính kỹ thuật trong chứng minh của các học trò ông. Và khi ông kết thúc, không một ai có câu hỏi nào. Tuy nhiên, đêm đó, một nhà vật lý người Brazil đã đưa lên blog của ông cảm tưởng về bài giảng của Yau. “Nghe cứ như Trung Quốc sắp dẫn đầu trong lĩnh vực toán học đến nơi!”, ông viết.
Trao giải cho người Nga
Grigory Perelman quả thật là một người khó gần. Ông đã từ bỏ chức danh nghiên cứu viên tại viện Toán Steklov ở St. Petersburg, và ông cũng có rất ít bạn. Ông sống với mẹ trong một căn hộ ở ngoại ô thành phố. Mặc dù chưa bao giờ đồng ý phỏng vấn trước đó, nhưng ông là một người chân thành, cởi mở khi chúng tôi gặp ông, gần ngay sau hội nghị của Yau ở Bắc Kinh. “Tôi cũng có tìm kiếm một số người bạn, nhưng họ không nhất thiết phải là nhà toán học”, ông nói.
Một tuần trước khi bỏ phiếu, Perelman đã dành nhiều giờ để thảo luận về giả thuyết Poincaré với ngài John M. Ball, vị chủ tịch 58 tuổi của hiệp hội Toán học quốc tế (I.M.U.), một hội nghề nghiệp có ảnh hưởng nhất của lĩnh vực này. Cuộc gặp gỡ diễn ra tại một trung tâm hội nghị trong một ngôi nhà lớn uy nghiêm nhìn ra sông Neva, kể cũng thật khác thường. Vào cuối tháng 5.2006, một uỷ ban gồm chín nhà toán học xuất sắc đã bỏ phiếu nhất trí trao cho Perelman huy chương Fields vì công trình của ông về giả thuyết Poincaré, và Ball đã phải cất công tới St. Petersburg để thuyết phục Perelman nhận giải trong một nghi lễ công khai tại đại hội tổ chức bốn năm một lần của hiệp hội Toán học quốc tế, diễn ra tại Madrid ngày 22.8.2006.
Shing-Tung Yau học toán tại trường đại học Trung Hoa ở Hong Kong. Tại đây ông đã được nhà toán học Trung Quốc xuất sắc là Shiing-Shen Chern chú ý và giúp ông nhận được học bổng của trường đại học California ở Berkeley.
Hàng nghìn viên đá dựng đứng và nằm thẳng hàng tại Pháp, các xác ướp dưới đầm lầy tại châu Âu nằm trong danh sách những bí ẩn lớn nhất trong lịch sử loài người của trang Livescience.
Theo kết quả giám định của các nhà nghiên cứu, sau khi chôn, Tào Tháo bị kẻ thù kéo xác ra khỏi quan tài, và cắt đầu, rạch mặt nham nhở, các mảnh xương mặt bị vỡ vụn. Vì vậy không thể phục hồi lại, cũng không thể dùng kỹ thuật phục chế lại khuôn mặt Tào Tháo cho người đời xem được.
Vào tháng 11.2002, Yau nhận được một email từ một nhà toán học Nga mà tên tuổi của người đó ông còn chưa kịp ghi nhận. Bức thư nói: “Xin được gửi tới ông bài báo của tôi”.
Cái hôm qua còn là một ảo tưởng thì từ thứ Sáu tuần trước đã trở thành một sự thật: Con người có thể tạo ra sự sống từ vật liệu chết. Như vậy, con người có thể thay thế Thượng đế tạo ra sinh vật?
Mùa xuân năm 2003, Yau đã tuyển Xi-Ping Zhu – là trưởng khoa toán của ĐH Tôn Dật Tiên và Huai-Dong Cao, một giáo sư của ĐH Lehigh để làm sáng tỏ chứng minh của Perelman. Zhu và Cao đã nghiên cứu dòng Ricci dưới sự hướng dẫn của Yau. “Chúng ta phải hình dung ra liệu bài báo của Perelman có đứng vững không”, Yau nói với họ. Yau bố trí cho Zhu làm việc ở Harvard trong suốt năm học 2005 – 2006.
Bản gốc "Bản danh sách của Schindler"(Schindler's list) duy nhất hiện nằm trong tay cá nhân đang được rao bán trên mạng Internet với giá khởi điểm 2,2 triệu USD.
Giải thưởng Kô-va-lep-xkai-a năm 2008 - 2009 đã được xét trao cho ba nhà khoa học nữ có thành tích xuất sắc trong nghiên cứu, ứng dụng các thành tựu khoa học, gồm: PGS, TS Phan Thị Tươi, nguyên Hiệu trưởng Trường Ðại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh; PGS, TS Phạm Thị Thùy, Viện Bảo vệ thực vật - Viện Khoa học nông nghiệp Việt Nam; và PGS, TS Lê Thị Thúy, Phó trưởng phòng Khoa học và hợp tác quốc tế Viện Chăn nuôi - Bộ NN-PTNT.
Mặc dù chưa chứng kiến tận mắt cục đá lạ vừa được phát hiện tại Phú Thọ, nhưng căn cứ trên những đặc điểm được miêu tả, một số nhà khoa học khẳng định đó là hóa thạch răng của một loài voi.
Nữ hoàng Cleopatra là một trong những nhân vật nổi tiếng nhất thời cổ đại. Vị Pharaông cuối cùng của Ai Cập và cũng là nữ chính khách đầu tiên của lịch sử này đã mê hoặc thế giới hiện đại và là nguồn cảm hứng cho vô số các cuốn sách, vở kịch, các tác phẩm điện ảnh, hội họa và 32 vở opera. Đặc biệt, cái chết nhuốm màu huyền thoại của bà đã gây tranh cãi trong giới nghiên cứu nhiều năm qua. Cuối cùng đâu mới là sự thật?
Nhiều doanh nghiệp đã chuyển đổi mô hình kinh doanh từ hình thức truyền thống sang cơ chế số hóa, xem xét lại giải pháp giá trị khách hàng (customer value proposition) song song với việc kiến tạo các mô hình điều hành linh hoạt nhằm tận dụng lợi thế cạnh tranh. Thách thức đối với các doanh nghiệp chính là việc chuyển đổi sang mô hình kỹ thuật số nên được tiến hành thế nào và tốc độ thực hiện ra sao.
Những giải pháp chống virus hiện được các CIO ứng dụng chưa giúp họ giải quyết được các vướng mắc liên quan đến cơ sở hạ tầng và vấn đề gia tăng mật độ ảo hóa. Vì vậy, chiến lược bảo mật tích hợp được thiết kế cho các máy chủ ảo và điện toán đám mây đang được nhiều doanh nghiệp ưu tiên thực hiện vì tính an toàn cao và khả năng tối đa hóa lợi tức đầu tư (ROI).
Dịch vụ truy nhập Internet có tốc độ tải thông tin xuống từ 256 kb/s trở lên tại nhà thuê bao dự kiến sẽ có giá cước thuê bao là 24.000 đồng/tháng, cước lưu lượng là 45 đồng/MB.
Vào lúc 5h13 ngày 16/5 (theo giờ Việt Nam), vệ tinh Vinasat-2 sẽ được phóng lên quỹ đạo và dự kiến đầu quý 3/2012, Vinasat-2 sẽ chính thức được đưa vào khai thác.
Mới đây, ông Effendy Ibrahim, Cố vấn Luật về An toàn Internet kiêm Giám đốc Bộ phận Norton, mảng Kinh doanh Tiêu dùng, Symantec khu vực châu Á đã đưa ra những thủ thuật giúp người dùng an toàn khi sử dụng hotspot công cộng.
Để tránh việc người dùng mua sim thay thẻ, gây thiệt hại cho doanh nghiệp, các mạng di động đang kiến nghị Bộ TT&TT ra tay để ngăn chặn vấn nạn này bằng quy định giảm khuyến mãi và thu phí hòa mạng với cả thuê bao trả trước.
Uống rượu không có lợi cho việc kiểm soát bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, báo cáo mới nhất được đăng tải trên Thời báo Ấn Độ cho biết các nhà khoa học đã phát hiện ra một số thành phần trong bọt bia có thể kiểm soát được sự gia tăng trọng lượng của những con chuột béo phì mắc bệnh tiểu đường.
Uống rượu không có lợi cho việc kiểm soát bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, báo cáo mới nhất được đăng tải trên Thời báo Ấn Độ cho biết các nhà khoa học đã phát hiện ra một số thành phần trong bọt bia có thể kiểm soát được sự gia tăng trọng lượng của những con chuột béo phì mắc bệnh tiểu đường.
Theo kết quả nghiên cứu của các nhà khoa học New Zealand vừa được công bố trên Kỷ yếu của Viện hàn lâm Quốc gia (NASP), những chú ong mật có thể là đầu mối để các nhà khoa học tìm ra liệu pháp giúp bệnh nhân phẫu thuật gây mê toàn thân sớm phục hồi về cảm giác vốn bị chững lại do tác động của thuốc mê.
Các nhà nghiên cứu thuộc Viện College London (Anh) ngày 17/4 cho biết họ đã phát triển một liệu pháp điều trị ung thư tuyến tiền liệt mới bằng sóng siêu âm.
THX ngày 13/4 đưa tin các nhà khoa học Áo thuộc Viện nghiên cứu ung thư Ludwig Boltzmann đã phát hiện ra rằng việc sản sinh quá nhiều hormone tăng trưởng có thể gây ung thư gan.
Một nghiên cứu mới cho thấy vitamin E có thể kích thích các tế bào gây ra hiện tượng giảm mật độ xương, trái ngược với những gì mà người ta vẫn nghĩ.
Một nghiên cứu mới cho thấy vitamin E có thể kích thích các tế bào gây ra hiện tượng giảm mật độ xương, trái ngược với những gì mà người ta vẫn nghĩ.
Một nhóm nghiên cứu thuộc Viện y khoa của Đại học Tổng hợp Kyoto, Nhật Bản do Phó giáo sư Jyun Takahasi làm trưởng nhóm, vừa công bố tin vui cho những người bị mắc bệnh Parkinson.
Một số loại thuốc trị ung thư dùng để chữa trị cho bệnh nhân bệnh máu trắng có thể giúp ngăn chặn virus Ebola, và cho cơ thể thời gian để kiểm soát việc lây nhiễm trước khi quá muộn.
Một nghiên cứu mới nhất tại Mỹ trên chuột chỉ ra rằng, những cỗ máy phát sóng siêu âm hiện hành còn có một công dụng bất ngờ nữa, đó là tiêu diệt các tế bào làm tăng số lượng tinh trùng.
